Αυτές τις μέρες που γίνεται το “έλα να δεις” με τη Γροιλανδία και τις ορέξεις του Τραμπ, υπάρχει ένα βιντεάκι που κυκλοφορεί στα σόσιαλ στο οποίο ρωτούν τον πρόεδρο των ΗΠΑ για ποιο λόγο θέλει να “αποκτήσει” τη Γροιλανδία. Κι αυτός απαντά ότι έτσι κι αλλιώς αυτό το έδαφος θα κατακτηθεί είτε από την Κίνα είτε από τη Ρωσία, οπότε δεν θα ήθελε σε καμία περίπτωση, καμία από τις δύο χώρες να είναι όμορες της Αμερικής. Αν ρίξεις μια ματιά στον χάρτη, θα δεις ότι αυτό ήδη συμβαίνει. Το λες και παρωδία…
Αυτές τις μέρες προβάλλεται στις κινηματογραφικές αίθουσες το νέο ντοκιμαντέρ του Γιώργου Αυγερόπουλου, το Mankind’s Folly. Η κάμερά του φτάνει μέχρι τον Βερίγγειο Πορθμό για να συναντήσει από την πλευρά της Ανατολικής Σιβηρίας (Ρωσία) τον Νικήτα και από την απέναντι όχθη, τη Βόρεια Αλάσκα (ΗΠΑ), τη Μάρθα, και να καταγράψει έναν κόσμο που καταρρέει όπως το επί χιλιετηρίδες παγωμένο υπέδαφος, το permafrost, που ξεπαγώνει με ταχύτατους ρυθμούς. Βρισκόμαστε στο ίδιο σημείο του χάρτη, αλλά εδώ πρόκειται για τραγωδία…
Το θέμα των πάγων που λιώνουν, λίγο ως πολύ έχει περάσει μπροστά απ’ τα μάτια μας εκατοντάδες φορές. Βιντεάκια, έρευνες, άρθρα, σχόλια – κάτι έχει πάρει τ’ αυτί μας, δεν μπορεί. Αλλά εδώ, παρακολουθώντας το Mankind’s Folly, τα πράγματα μπαίνουν στη θέση τους. Εδώ υπάρχει σενάριο, το οποίο μας εξηγεί ενδελεχώς τι σημαίνει για τη ζωή στον πλανήτη να ξεπαγώνει το υπέδαφος που συγκρατούσε επί χιλιετηρίδες παγωμένα προϊστορικά φυτά, όλα τα μαμούθ του κόσμου, ιούς και ό,τι συνιστά υλικό έμβιων όντων μιας εποχής που μελετούν οι παλαιοντολόγοι, οι γεωλόγοι και εμείς την ξέρουμε μέσω του Ice Age, του υπερδιάσημου franchise που δεν υπάρχει εκπρόσωπος της Gen Z και της Gen Alpha που δεν έχει δει, μαζί και οι γονείς του.
Ο Γιώργος Αυγερόπουλος κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων στην Αλάσκα.
O Γιώργος Αυγερόπουλος φτιάχνει ντοκιμαντέρ “από πάντα” – κι εννοώ ότι ξέρει πώς να τοποθετεί τον έναν συλλογισμό πάνω στον άλλο, πώς να στήνει τα σενάρια του, πώς να επιλέγει τα κάδρα του, πώς να χτίζει ιστορίες που “σηκώνουν” έρευνα και μαρτυρίες. Εδώ λοιπόν αφήνει την κάμερα του -μαζί και τη ματιά μας- να απλωθεί στις ατελείωτες εκτάσεις της Σιβηρίας, να περιεργαστεί τα σπίτια που βουλιάζουν κάθε χρόνο μερικά εκατοστά, να περπατήσει στις ακτές που “ξερνάνε” οστά προϊστορικών μαμούθ, να περιηγηθεί στα νεκροταφεία με την αλλόκοτη εικόνα των τάφων που εισχωρούν στο έδαφος.
Κι όσο οι ηγέτες των ανεπτυγμένων χωρών θα εξαγγέλλουν ανεπαρκή μέτρα για την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης κι εμείς θα σιχτιρίζουμε ενοχικά τα χάρτινα καλαμάκια που διαλύονται μέσα στον φρέντο, το λιώσιμο του permafrost θα ξερνάει άνθρακα και μεθάνιο και θα εντείνει την υπερθέρμανση του πλανήτη και κάτι εταιρείες θα επενδύουν αμέτρητα εκατομμύρια δολάρια στήνοντας εργοστάσια παραγωγής ενέργειας και εκμετάλλευσης των φυσικών πόρων -πετρέλαιο και φυσικό αέριο- εκεί ακριβώς, σ’ αυτό το σημείο του χάρτη, εκατέρωθεν του Βερίγγειου Πορθμού όπου το υπέδαφος ξεπαγώνει και η γη βουλιάζει.
Το Mankind’s Folly -που κέρδισε τον Ειδικό Έπαινο στο Prix Europa 2025 στο Βερολίνο- θα προβάλλεται στον κινηματογράφο Τριανόν και στον Δαναό αυτό το Σ/Κ, ενώ θα ταξιδέψει στις μεγάλες πόλεις της Ελλάδας.