Η κοινή δήλωση της Συνόδου Κορυφής των ηγετών του ΝΑΤΟ: Νέες αμυντικές δεσμεύσεις και στήριξη στην Ουκρανία

Οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων των χωρών μελών του ΝΑΤΟ, περιλαμβανομένου του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, επιβεβαίωσαν την «ακλόνητη δέσμευσή» τους στη συλλογική άμυνα με βάση το Άρθρο 5 της συμμαχίας,  σύμφωνα με το οποίο επίθεση εναντίον ενός συμμάχου θεωρείται επίθεση εναντίον όλων, καταλήγοντας επίσης σε νέες συμφωνίες προμηθειών που ξεπερνούν τα 50 δισεκατομμύρια δολάρια, στο πλαίσιο της Συνόδου Κορυφής στην Άγκυρα.

Στη διακήρυξή τους, ευρωπαϊκές χώρες και ο Καναδάς ανέφεραν ότι αναλαμβάνουν μεγαλύτερη ευθύνη για την άμυνα της συμμαχίας, καθώς οι σύμμαχοι ανακοίνωσαν νέες προμήθειες.

Παράλληλα, οι χώρες μέλη του ΝΑΤΟ δεσμεύθηκαν να παράσχουν στρατιωτική βοήθεια στην Ουκρανία ύψους 70 δισ. ευρώ (80 δισ. δολάρια) για το 2026 και «τουλάχιστον αντίστοιχα επίπεδα» υποστήριξης το 2027, σύμφωνα με τη διακήρυξη.

Στο ίδιο ανακοινωθέν, οι σύμμαχοι δεσμεύονται να αυξήσουν τις συλλογικές παραγωγικές τους δυνατότητες και να συνεργαστούν με τον βιομηχανικό τομέα για την επιτάχυνση της καινοτομίας.

Η δήλωση της Συνόδου Κορυφής της Άγκυρας

Εμείς, οι Αρχηγοί Κρατών και Κυβερνήσεων της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας, συγκεντρωθήκαμε στην Άγκυρα για να επαναβεβαιώσουμε την ακλόνητη δέσμευσή μας στη συλλογική άμυνα, όπως προβλέπεται από το Άρθρο 5 της Συνθήκης της Ουάσιγκτον, καθώς και στον διατλαντικό δεσμό. Επίθεση εναντίον ενός Συμμάχου αποτελεί επίθεση εναντίον όλων. Η ενότητα, η αλληλεγγύη και η συλλογική μας ισχύς παραμένουν το θεμέλιο της ειρήνης, της ασφάλειας και της ευημερίας για το ένα δισεκατομμύριο πολιτών της Συμμαχίας μας, που αποτελείται από ελεύθερα και δημοκρατικά κράτη. Παραμένουμε προσηλωμένοι στην προσέγγισή μας 360 μοιρών για την αποτροπή και την άμυνα.

Για την αντιμετώπιση της μακροπρόθεσμης απειλής που συνιστά η Ρωσία για την ευρωατλαντική ασφάλεια και σταθερότητα, καθώς και της διαρκούς απειλής της τρομοκρατίας, οι Σύμμαχοι υλοποιούν τις δεσμεύσεις που αναλήφθηκαν στη Χάγη για την άμυνα. Το 2025, οι Ευρωπαίοι Σύμμαχοι και ο Καναδάς αύξησαν τις επενδύσεις τους στις βασικές αμυντικές ανάγκες κατά περισσότερο από 139 δισεκατομμύρια δολάρια. Οι επενδύσεις αυτές ενισχύουν τις απαραίτητες στρατιωτικές δυνατότητες, ενώ παράλληλα ενδυναμώνουν τη βιομηχανική μας βάση και την ανθεκτικότητά μας.

Σήμερα, στην Άγκυρα, ανακοινώνουμε νέες προμήθειες ύψους άνω των 50 δισεκατομμυρίων δολαρίων και δεσμευόμαστε να επεκτείνουμε τη συλλογική παραγωγική μας ικανότητα, συνεργαζόμενοι με τη βιομηχανία για την επιτάχυνση της καινοτομίας. Θα συνεχίσουμε τις προσπάθειες για την άρση των εμποδίων στο αμυντικό εμπόριο μεταξύ των Συμμάχων και θα αξιοποιήσουμε τις συνεργασίες του ΝΑΤΟ ώστε να ενισχύσουμε το βάθος της αμυντικής βιομηχανίας και τη μεταξύ μας συνεργασία.

Οικοδομούμε το μέλλον: μια ισχυρότερη Ευρώπη μέσα σε ένα ισχυρότερο ΝΑΤΟ, μια εκσυγχρονισμένη Συμμαχία. Οι Ευρωπαίοι Σύμμαχοι και ο Καναδάς, σε συνεργασία με τις Ηνωμένες Πολιτείες, αναλαμβάνουν μεγαλύτερο μερίδιο ευθύνης για την άμυνα της Συμμαχίας. Η αποτροπή και η άμυνα του ΝΑΤΟ βασίζονται σε έναν κατάλληλο συνδυασμό πυρηνικών, συμβατικών και αντιπυραυλικών δυνατοτήτων, που συμπληρώνονται από διαστημικά και κυβερνοαμυντικά μέσα.

Δεσμευόμαστε να διατηρήσουμε το επιχειρησιακό μας πλεονέκτημα. Επενδύουμε στην ικανότητά μας να αναπτύσσουμε, να υποστηρίζουμε και να διατηρούμε τις ένοπλες δυνάμεις μας, επιτυγχάνοντας τους επιχειρησιακούς μας στόχους σε όλους τους τομείς. Οι επενδύσεις αφορούν, μεταξύ άλλων, δυνατότητες πλήγματος μεγάλης ακρίβειας σε μεγάλο βάθος, ολοκληρωμένη αεράμυνα και αντιπυραυλική άμυνα, μη επανδρωμένα συστήματα, τεχνολογίες αιχμής και δυνατότητες πληροφοριών. Παράλληλα, αναπτύσσουμε ένα διαλειτουργικό διατλαντικό «πολεμικό νέφος» (warfighting cloud) και υιοθετούμε προηγμένα μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης.

Η Ουκρανία συμβάλλει στη διατλαντική ασφάλεια και οι Σύμμαχοι παραμένουν ενωμένοι στη σταθερή υποστήριξή τους προς τη χώρα για την υπεράσπιση της ελευθερίας, της κυριαρχίας και της εδαφικής της ακεραιότητας. Οι Ευρωπαίοι Σύμμαχοι και ο Καναδάς χρηματοδοτούν πλέον τη συντριπτική πλειονότητα της βοήθειας ασφαλείας προς την Ουκρανία, τόσο σε διμερές όσο και σε πολυμερές επίπεδο.

Οι Σύμμαχοι υπογραμμίζουν ότι η υποστήριξη αυτή πρέπει να είναι δίκαιη, προβλέψιμη και βιώσιμη σε μακροπρόθεσμη βάση. Για το 2026 δεσμεύονται να διαθέσουν 70 δισεκατομμύρια ευρώ για στρατιωτικό εξοπλισμό, βοήθεια και εκπαίδευση προς την Ουκρανία, ενώ επιβεβαιώνουν την πρόθεσή τους να διατηρήσουν τουλάχιστον αντίστοιχο επίπεδο στήριξης και το 2027. Στο πλαίσιο αυτό, χαιρετίζουν την απόφαση της Ευρωπαϊκής Ένωσης να παράσχει πολυετή χρηματοδότηση προς την Ουκρανία μέσω του Δανείου Στήριξης της Ουκρανίας.

Η Συμμαχία συνεχίζει να ανταποκρίνεται και να προσαρμόζεται στον στρατηγικό ανταγωνισμό, στη διάχυτη αστάθεια, στις υβριδικές απειλές και στις επαναλαμβανόμενες κρίσεις που χαρακτηρίζουν το ευρύτερο περιβάλλον ασφαλείας. Οι Σύμμαχοι επαναλαμβάνουν ότι το Ιράν δεν πρέπει ποτέ να αποκτήσει πυρηνικά όπλα και καλούν την Τεχεράνη να σεβαστεί πλήρως την ελευθερία της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ.

Τέλος, εκφράζουμε την ευγνωμοσύνη μας προς την Τουρκία για τη γενναιόδωρη φιλοξενία που μας παρείχε και προσβλέπουμε στην επόμενη Σύνοδο της Συμμαχίας.

Δαπάνες 50 δισ. δολαρίων

Συμφωνίες για μαζικές αγορές στρατιωτικού εξοπλισμού συνολικής αξίας περίπου 50 δισ. δολαρίων υπεγράφησαν κατά την πρώτη ημέρα της συνόδου του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα.

Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, αναμένεται να παρουσιάσει αναλυτικά τις συμφωνίες, ωστόσο, σύμφωνα με τα τουρκικά ΜΜΕ, αφορούν στην ενίσχυση των δυνατοτήτων επιτήρησης, στρατηγικών μεταφορών, αντιαεροπορικής άμυνας και ναυτικών δυνάμεων, στο πλαίσιο της ενίσχυσης της συλλογικής αποτρεπτικής ισχύος της Συμμαχίας.

Περίπου δέκα χώρες, μεταξύ των οποίων η Γερμανία, η Ολλανδία, η Γαλλία και ο Καναδάς, συμφώνησαν στην αγορά δέκα αεροσκαφών έγκαιρης προειδοποίησης GlobalEye της σουηδικής Saab. Η συνολική επένδυση ανέρχεται σε 4,3 δισ. ευρώ.

Παράλληλα, επτά χώρες, με επικεφαλής τη Γαλλία, το Ηνωμένο Βασίλειο και την Πολωνία, ενέκριναν την προμήθεια δέκα στρατηγικών μεταγωγικών αεροσκαφών A400M, που κατασκευάζονται από την Airbus.

Η Γερμανία, ο μεγαλύτερος αγοραστής

Η Γερμανία ήταν η χώρα που συγκέντρωσε το μεγαλύτερο ενδιαφέρον κατά την πρώτη ημέρα της συνόδου, ανακοινώνοντας σειρά σημαντικών εξοπλιστικών πρωτοβουλιών.

Το Βερολίνο γνωστοποίησε ότι, σε συνεργασία με τις σκανδιναβικές χώρες, θα προμηθευτεί πέντε μη επανδρωμένα αεροσκάφη Triton μεγάλου υψομέτρου και μεγάλης αυτονομίας από την αμερικανική Northrop Grumman, με κόστος που υπερβαίνει τα 2 δισ. ευρώ.

Παράλληλα, η Γερμανία, η Ολλανδία και η Πολωνία συμφώνησαν στη δημιουργία κέντρου συντήρησης των αντιαεροπορικών συστημάτων Patriot, ενώ οι εταιρείες Rheinmetall και Lockheed Martin υπέγραψαν συμφωνία για κοινή παραγωγή πυραύλων ATACMS στην Κάτω Σαξονία.

Συμφωνία για υποβρύχια και ευρωπαϊκή αμυντική αυτάρκεια

Στο πλαίσιο των νέων εξοπλιστικών συμφωνιών, ο Καναδάς υπέγραψε σύμβαση με τη γερμανική ναυπηγική εταιρεία TKMS για την κατασκευή 12 υποβρυχίων.

Η ειδικός σε θέματα αμυντικής βιομηχανίας Καμίλ Γκραντ, μιλώντας στην εφημερίδα Le Monde, εκτιμά ότι οι ευρωπαϊκές χώρες δεν περιορίζονται πλέον στην αγορά έτοιμων οπλικών συστημάτων, αλλά επενδύουν και στην απόκτηση κρίσιμων στρατιωτικών δυνατοτήτων.

Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά: «Η Ευρώπη δεν αγόρασε απλώς έτοιμα όπλα· ενσωμάτωσε επίσης στρατιωτικές δυνατότητες για τις οποίες εξαρτιόταν από καιρό από τις ΗΠΑ».

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ προειδοποίησε το Ιράν ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι πιθανό να εξαπολύσουν και άλλα πλήγματα απόψε μετά τις χθεσινές επιθέσεις.

«Θα δώσω μια μικρή προειδοποίηση: Θα τους χτυπήσουμε σκληρά απόψε», είπε ο Τραμπ στους δημοσιογράφους στη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ στην Τουρκία πριν από τη συνάντησή του με τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι.

Οι συνομιλίες μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν «θα συνεχιστούν» μολονότι ξανάρχισαν οι συγκρούσεις τις τελευταίες ώρες, εκτίμησε από την πλευρά του ο πρόεδρος της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν, κάνοντας έκκληση «να συνεχιστεί η πρόοδος με ηρεμία, ψυχραιμία και υπομονή».

«Υπήρξε μια παραβίαση αυτής της συμφωνίας, με τα ιρανικά πλήγματα που οδήγησαν στην αμερικανική απάντηση. Πιστεύω ότι οι Ιρανοί είχαν άδικο να εξαπολύσουν αυτά τα πλήγματα που αντιβαίνουν σε αυτά που υπέγραψαν οι ίδιοι» είπε ο Γάλλος πρόεδρος μιλώντας σε δημοσιογράφους μετά τη λήξη των εργασιών της συνόδου κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα.

Αναφερόμενος στις δηλώσεις του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, ο Μακρόν είπε ότι δεν τον άκουσε να εκφράζει παράπονα για τους συμμάχους του πίσω από τις κλειστές πόρτες της συνόδου. Νωρίτερα, ο Τραμπ χαρακτήρισε «φρικτό εταίρο» την Ισπανία και εξέφρασε και πάλι την επιθυμία να θέσει υπό τον έλεγχό του τη Γροιλανδία. Ο Μακρόν ωστόσο είπε ότι δεν πιστεύει πως οι ΗΠΑ θα πάρουν το αρκτικό νησί, που είναι έδαφος της Δανίας. «Στη συμμαχία μας δεν υπάρχουν μόνο κανόνες αλληλεγγύης για την περίπτωση που κάποιος από εμάς δεχτεί επίθεση αλλά, φυσικά, υπάρχουν και κανόνες που διασφαλίζουν ότι δεν θα επιτεθούμε ο ένας στον άλλον», εξήγησε.

Συνεχίζονται οι συνομιλίες με την Τουρκία για το σύστημα SAMP-T

Ο Μακρόν είπε επίσης ότι συνεχίζονται οι συνομιλίες με την Τουρκία και την Ιταλία για το αντιαεροπορικό σύστημα SAMP-T. «Είναι σε εξέλιξη εργασίες, σε γαλλοϊταλική βάση, μαζί με την Τουρκία, τεχνικές εργασίες οι οποίες συνεχίζονται», είπε.

Πέντε πηγές που έχουν γνώση του θέματος είπαν αυτήν την εβδομάδα στο πρακτορείο Reuters ότι η Γαλλία αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο πώλησης του γαλλοϊταλικού συστήματος SAMP-T, έπειτα από χρόνια άρνησης, ανοίγοντας τον δρόμο για πιο ουσιαστικές συνομιλίες με την Άγκυρα.

Ο Τραμπ λέει «ναι» στην κατασκευή Patriot από την Ουκρανία

⁠Ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε σήμερα πως οι ΗΠΑ θα δώσουν άδεια στην Ουκρανία για την κατασκευή πυραύλων Πάτριοτ, επισημαίνοντας παράλληλα πως τόσο η Ρωσία όσο και η Ουκρανία θέλουν ο πόλεμος να τελειώσει.

«Θα σας δώσουμε άδεια να κατασκευάσετε Patriot», δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος κατά τη διάρκεια μιας συνάντησης με τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, στη Σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα.

Ο Ζελένσκι έχει επανειλημμένως απευθύνει αίτημα για το αμερικανικής κατασκευής σύστημα αναχαίτισης, το μοναδικό όπλο στο οπλοστάσιο της Ουκρανίας που μπορεί να καταρρίψει βαλλιστικούς πυραύλους. Αναμενόταν να θέσει το θέμα στον Τραμπ, κατά τη διάρκεια της συνάντησής τους,

Ο Τραμπ είπε πως και οι δύο πλευρές στον πόλεμο θα ήθελαν να τον δουν να τερματίζεται, όμως τόσο ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν όσο και ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι είναι «δύσκολοι».

«Έχουμε διευθετήσει πολλούς πολέμους και αυτός είναι εκείνος που πίστευα πως ενδεχομένως θα ήταν ο ευκολότερος, όμως ο Πούτιν είναι ένας δύσκολος χαρακτήρας και αυτός εδώ ο τύπος είναι ένας δύσκολος χαρακτήρας», είπε ο Τραμπ αναφερόμενος στον Ζελένσκι, ο οποίος καθόταν δίπλα του.

Από την πλευρά του, ο Ζελένσκι είπε πως θέλει να συζητήσει «ορισμένες πολύ σημαντικές λεπτομέρειες» με τον Τραμπ.

«Είμαι βέβαιος πως θα κάνετε τα πάντα για να σταματήσετε αυτόν τον πόλεμο», δήλωσε στον Τραμπ.

(ΑΠΕ-ΜΠΕ)