EPA/WILL OLIVER
Από το βάθρο του τελικού του Παγκοσμίου Κυπέλλου, ο Τζιάνι Ινφαντίνο δεν αποκλείεται να βρεθεί στην κούρσα για την κορυφή του ΟΗΕ σύμφωνα με τη New York Post. Ο Ντόναλντ Τραμπ εξετάζει το ενδεχόμενο να στηρίξει τον πρόεδρο της FIFA για τη διαδοχή του Αντόνιο Γκουτέρες, θεωρώντας ότι η διοργάνωση του Μουντιάλ απέδειξε την ικανότητά του να συνενώνει χώρες και ανθρώπους.
Παρά το γεγονός ότι μέχρι στιγμής ούτε ο Λευκός Οίκος ούτε η FIFA έχουν επιβεβαιώσει κάποια επίσημη κίνηση, η πληροφορία διακινείται ευρέως καθώς εύκολα αντιμετωπίζεται ως ακόμα μία εκκεντρική σκέψη του Τραμπ. Έχει όμως τη δική της πολιτική λογική. Στο προηγούμενο άρθρο για το Μουντιάλ εξετάζαμε την πολιτικοποίηση του ποδοσφαίρου, δηλαδή τον τρόπο με τον οποίο ο Αμερικανός πρόεδρος χρησιμοποίησε τη διοργάνωση για να ενισχύσει τη δημόσια εικόνα του και να παρουσιαστεί ως οικοδεσπότης ενός παγκόσμιου γεγονότος. Τώρα η κίνηση φαίνεται να αντιστρέφεται. Το ποδόσφαιρο προσφέρει έναν δικό του παράγοντα για την ηγεσία του σημαντικότερου διεθνούς οργανισμού.
Η ποδοσφαιροποίηση της πολιτικής, βέβαια, αφορά κάτι περισσότερο από τη μεταπήδηση ενός παράγοντα από τη FIFA στον ΟΗΕ. Αφορά τη μεταφορά ενός ολόκληρου μοντέλου διοίκησης. Ο Ινφαντίνο βρίσκεται εδώ και μία δεκαετία στην κορυφή ενός οργανισμού με περισσότερες εθνικές ομοσπονδίες από όσα κράτη διαθέτει ο ΟΗΕ. Συνομιλεί καθημερινά με κυβερνήσεις, διαχειρίζεται τεράστια οικονομικά συμφέροντα και οργανώνει ποδοσφαιρικά θεάματα που χρησιμοποιούνται από τις χώρες υποδοχής ως εργαλεία διεθνούς προβολής.
Αυτό είναι πιθανότατα το στοιχείο που εκτιμά περισσότερο ο Τραμπ. Για τον Αμερικανό πρόεδρο, η επιτυχία ενός διεθνούς οργανισμού μετριέται συχνά με όρους ισχυρής δημόσιας εικόνας και προσωπικών συμφωνιών με τους ηγέτες. Η διπλωματική εμπειρία και η προσήλωση στους κανόνες έρχονται σε δεύτερη μοίρα.
Η σχέση των δύο ανδρών έχει ήδη προσφέρει ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα. Ο Τραμπ παραδέχθηκε ότι επικοινώνησε με τον Ινφαντίνο για την τιμωρία του Αμερικανού επιθετικού Φόλαριν Μπαλογκούν. Η ποινή του παίκτη ανεστάλη, επιτρέποντάς του να συμμετάσχει στον επόμενο αγώνα των Ηνωμένων Πολιτειών. Η πρόεδρος της νορβηγικής ομοσπονδίας, Λίζε Κλάβενες, υποστήριξε ότι η πολιτική παρέμβαση ξεπέρασε τα επιτρεπτά όρια και ανακοίνωσε ότι θα εισηγηθεί επίσημη προσφυγή στα όργανα δεοντολογίας της FIFA.
Μια πειθαρχική απόφαση στο ποδόσφαιρο μπορεί να φαίνεται μικρή μπροστά στα ζητήματα που αντιμετωπίζει ο ΟΗΕ. Το περιστατικό όμως επιβεβαιώνει έναν συγκεκριμένο τρόπο άσκησης εξουσίας. Ένας ισχυρός πολιτικός παρεμβαίνει προσωπικά, ο επικεφαλής ενός διεθνούς οργανισμού ανταποκρίνεται και οι θεσμικές διαδικασίες προσαρμόζονται. Οι κανόνες μένουν απλώς μουτζούρες στο χαρτί, αφού η εφαρμογή τους εξαρτάται από το ποιος ζητά να παραβιαστούν.
Σε αυτό το μοντέλο, ο Ινφαντίνο μοιάζει πράγματι κατάλληλος για τον Τραμπ. Η FIFA επί των ημερών του πλέον εμφανίζεται ως ένας οργανισμός που επιδιώκει να βρίσκεται κοντά στην πολιτική εξουσία, αντί να διατηρεί αποστάσεις από αυτήν.
Η αμερικανική στήριξη, πάντως, απέχει πολύ από το να εξασφαλίσει την εκλογή του. Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ διορίζεται από τη Γενική Συνέλευση έπειτα από σύσταση του Συμβουλίου Ασφαλείας. Η Ρωσία, η Κίνα, η Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο θα μπορούσαν να μπλοκάρουν μια υποψηφιότητα Ινφαντίνο. Παράλληλα, η γεωγραφική εναλλαγή σε ότι αφορά στην καταγωγή του Γενικού Γραμματέα απαιτεί αυτή τη φορά υποψηφίους από τη Λατινική Αμερική, ενώ πολλές κυβερνήσεις θεωρούν ότι έχει έρθει η ώρα να αναλάβει για πρώτη φορά γυναίκα.
Το ουσιαστικό, επομένως, βρίσκεται λιγότερο στις πιθανότητες του Ινφαντίνο και περισσότερο στην επιλογή να πέσει το όνομά του στο τραπέζι. Ο Τραμπ δείχνει να φαντάζεται τον ΟΗΕ σαν μια μεγαλύτερη FIFA, έναν οργανισμό με Γενικό Γραμματέα ως μακρύ χέρι ενός και μόνο μόνιμου μέλους του Συμβουλίου Ασφαλείας.
Μόνο που ο ΟΗΕ καλείται να διαχειριστεί πολέμους, προσφυγικές κρίσεις, αντιπαραθέσεις μεταξύ πυρηνικών δυνάμεων. Ο επικεφαλής του χρειάζεται κάποτε να ελίσσεται ανάμεσα στα ισχυρά κράτη, ακόμη και όταν αυτά είναι που τον βοήθησαν να εκλεγεί. Η πολιτικοποίηση του ποδοσφαίρου έφερε τον Τραμπ μέσα στο γήπεδο. Η ποδοσφαιροποίηση της πολιτικής επιχειρεί τώρα να μεταφέρει στον ΟΗΕ έναν κόσμο στον οποίο οι κανόνες δεν θα ισχύουν απροκάλυπτα, γιατί έτσι το θέλει ο Πρόεδρος των ΗΠΑ.