Δεκαπέντε άνθρωποι νεκροί, ανάμεσά τους γυναίκες και παιδιά, δύο έγκυοι που έχασαν τα έμβρυά τους, δεκάδες τραυματίες. Η Χίος είναι και αυτή κομμάτι μιας πολιτικής ατζέντας.
Το βράδυ της Τρίτης 3 Φεβρουαρίου, ταχύπλοο σκάφος που μετέφερε μετανάστες επιχείρησε να προσεγγίσει την περιοχή Μυρσινιδίου στη Χίο. Σύμφωνα με την επίσημη εκδοχή του Λιμενικού, το σκάφος εντοπίστηκε από περιπολικό που είχε αποπλεύσει από τις Οινούσσες και ακολούθησε καταδίωξη. Κατά τη διάρκεια αυτής της καταδίωξης, τα δύο σκάφη συγκρούστηκαν. Το ταχύπλοο ανετράπη, βυθίστηκε και οι επιβαίνοντες βρέθηκαν στη θάλασσα.
Ο απολογισμός: 15 νεκροί (11 άνδρες, 4 γυναίκες), 24 τραυματίες, ανάμεσά τους 11 παιδιά, δύο έγκυες γυναίκες, τα έμβρυα των οποίων δεν σώθηκαν. Η επιχείρηση έρευνας και διάσωσης συνεχίστηκε όλη τη νύχτα, με πλωτά του Λιμενικού, ιδιωτικά σκάφη, δύτες και ελικόπτερα. Το πρωί, το Λιμενικό ανακοίνωσε ότι δεν υπάρχουν αγνοούμενοι.
Ασθενοφόρα παραλαμβάνουν τραυματίες στο λιμάνι της Χίου για να τους μεταφέρουν στο νοσοκομείο του νησιού. ΑΠΕ-ΜΠΕ/ΚΩΣΤΑΣ ΚΟΥΡΓΙΑΣ
Το Λιμενικό υποστηρίζει ότι το ταχύπλοο δεν είχε φώτα ναυσιπλοΐας, δεν συμμορφώθηκε στα σήματα, ανέστρεψε πορεία και έπεσε πάνω στο περιπολικό. Όμως εδώ αρχίζουν τα ερωτήματα. Το περιπολικό διέθετε θερμική κάμερα, η οποία δεν ενεργοποιήθηκε, γιατί -κατά δήλωση του κυβερνήτη- «δεν κρίθηκε αναγκαίο». Αποτέλεσμα; Καμία καταγραφή της σύγκρουσης. Καμία οπτική τεκμηρίωση του τι προηγήθηκε, τι ακολούθησε, ποιος ελιγμός έγινε από ποιο σκάφος. Είναι μία υπόθεση με 15 νεκρούς όμως, οπότε δεν μιλάμε για τεχνική λεπτομέρεια.
Ανεπίσημες καταθέσεις επιζώντων, που διέρρευσαν, αναφέρουν αντικρουόμενες εκδοχές, άλλοι λένε ότι το σκάφος τους έπεσε στο Λιμενικό, άλλοι ότι δεν κατάλαβαν πώς έγινε η σύγκρουση. Αυτό δεν είναι καινούργιο, βέβαια, στο Φαρμακονήσι η Ελλάδα καταδικάστηκε από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, ακριβώς επειδή οι αρχικές καταθέσεις που είχε συλλέξει το Λιμενικό κρίθηκαν αναξιόπιστες και πανομοιότυπες. Στην Πύλο, το 2023, εκατοντάδες άνθρωποι πνίγηκαν χωρίς να υπάρχει καταγραφή των κρίσιμων στιγμών, παρ’ ότι υπήρχαν τεχνικά μέσα. Δεν θα το έλεγα σύμπτωση, πιο πολύ για μοτίβο μοιάζει.
Τα διεθνή πρακτορεία, όπως το Reuters και το Associated Press, δεν στάθηκαν μόνο στο γεγονός. Το Reuters συνέδεσε άμεσα την τραγωδία με τη σκλήρυνση της ελληνικής μεταναστευτικής πολιτικής από το 2019, με τις έρευνες για pushbacks και με το ναυάγιο της Πύλου, για το οποίο εκκρεμούν σοβαρότατες κατηγορίες. Υπενθύμισε ότι η ευρωπαϊκή υπηρεσία συνόρων εξετάζει 12 υποθέσεις πιθανών παραβιάσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων από την Ελλάδα. Αυτή είναι η εικόνα της χώρας διεθνώς, όχι αυτή που παρουσιάζεται στα δελτία Τύπου.
Πριν ολοκληρωθεί οποιαδήποτε ΕΔΕ, ο υπουργός Μετανάστευσης Θάνος Πλεύρης δήλωσε ότι «πιστεύει το Λιμενικό», ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης ζήτησε να «μην αδικούμε» τα στελέχη και ο υπουργός Ναυτιλίας Βασίλης Κικίλιας απέδωσε την ευθύνη αποκλειστικά στους διακινητές. Με λίγα λόγια, για ακόμη μία φορά η κυβέρνηση έσπευσε να κλείσει πολιτικά την υπόθεση, πριν ανοίξει ουσιαστικά.
Ο Θάνος Πλεύρης, ο ίδιος υπουργός που στο παρελθόν έχει δηλώσει ότι «η φύλαξη των συνόρων θέλει νεκρούς», σήμερα δηλώνει αγανάκτηση για όσους «αμφισβητούν το Λιμενικό». Κανείς δεν αμφισβητεί ότι οι διακινητές είναι εγκληματίες, αλλά όταν κρατικά σκάφη εμπλέκονται σε θανατηφόρες καταδιώξεις, δεν ενεργοποιούνται κάμερες, δεν διασφαλίζεται ανεξάρτητη διερεύνηση και το πολιτικό σύστημα σπεύδει να κλείσει τον φάκελο, τότε δεν μιλάμε για μεμονωμένο συμβάν. Πολιτική επιλογή είναι, ας μη γελιόμαστε.
Αν αυτή η σύγκρουση είχε καταγραφεί, θα μιλούσαμε σήμερα με τους ίδιους όρους; Η τραγωδία στη Χίο δεν μπορεί να αποκοπεί από την Πύλο, από τα pushbacks, από τη συστηματική απουσία καταγραφών και από τη ρητορική περί «ασφάλειας των συνόρων» που μετατρέπει ανθρώπους σε στόχους. Όταν η πολιτεία αντιμετωπίζει βάρκες γεμάτες ανθρώπους σαν απειλή και όχι σαν ανθρώπινες ζωές σε κίνδυνο, τα αποτελέσματα είναι αυτά που είδαμε…
Δεκαπέντε νεκροί.