ΣΚΑΝΕΡ

Ιστορίες από τα παγωμένα μετόπισθεν της Ουκρανίας

Δύο ιστορίες ξεχώρισαν, την εβδομάδα που πέρασε, από την Ουκρανία. Και οι δύο από τα μετόπισθεν, που δείχνουν πόσο ευάλωτοι είναι οι άμαχοι, όταν ο πόλεμος μυρίζει ήττα και όλα τα μέσα των αντιπάλων γίνονται πλέον όπλα κυριαρχίας. Η Ρωσία εκμεταλλεύεται τον πιο σκληρό χειμώνα που έχει βιώσει η Ουκρανία τα τελευταία χρόνια και καταστρέφει όλες τις μεγάλες ενεργειακές υποδομές στη χώρα, βάζοντάς την, κυριολεκτικά, στον πάγο. Με αυτή τη νέα τακτική του αμείλικτου πολέμου από παντού, ο Ρώσος πρόεδρος Πούτιν ευελπιστεί ότι το σθένος των Ουκρανών θα λυγίσει από το κρύο. 

Καθημερινά, άνθρωποι αναγκάζονται να εγκαταλείψουν σπίτια και ζωές μέσα σε λίγες ώρες, αφήνοντας πίσω τους όλα όσα τους όριζαν. Απότομη διακοπή της συνέχειας του χρόνου και ένα κενό που πρέπει να βρουν από την αρχή, μέσα στα χαλάσματα, πώς θα ξαναγεμίσει. Τι είναι το πιο σημαντικό που θα πάρουν μαζί; Σε λίγα λεπτά μόνο, θα πρέπει να αποφασίσουν για το τι ήταν, μέχρι τότε, η ζωή τους. Κάποιοι θα πάρουν φωτογραφίες σε κάδρα για να κρατήσουν τις πολύτιμες αναμνήσεις ζωντανές, ενώ άλλοι θα προλάβουν να πάρουν τα αγαπημένα τους ζώα, αφήνοντας όλα τ’ άλλα. Τα παιδιά είναι σιωπηλά και μουδιασμένα. Το δριμύ ψύχος παγώνει ψυχές και βλέμματα. Όσοι έχουν ακόμα την ελπίδα, γίνονται εθελοντές για να ξεκουράσουν λίγο τους ανθρώπους αυτούς και να βοηθήσουν να απομακρυνθούν όσο πιο ανώδυνα γίνεται.

Είκοσι άτομα, μεταξύ των οποίων δώδεκα παιδιά, εκκενώθηκαν την εβδομάδα που πέρασε από περιοχές όπου έχουν ξεσπάσει μάχες, καθώς τα ρωσικά στρατεύματα προωθούνται. EPA/IGOR MASLOV

Μια γυναίκα κρατάει το αγαπημένο της κατοικίδιο, μια μαρμότα, κατά την άφιξή τους σε ένα κέντρο εκκένωσης στο Χάρκοβο, στη βορειοανατολική Ουκρανία, στις 2 Φεβρουαρίου 2026. Στο ανατολικό μέτωπο τα ρωσικά στρατεύματα εντείνουν τις επιθέσεις τους. EPA/SERGEY KOZLOV

Η Λίντια, μια 82χρονη προσφύγισσα από το Βόβτσανσκ, κρατάει το πορτρέτο της σε νεαρή ηλικία, κατά την άφιξή της σε ένα κέντρο εκκένωσης στο Χάρκοβο, στη βορειοανατολική Ουκρανία, στις 28 Ιανουαρίου 2026, εν μέσω της ρωσικής εισβολής. Το κέντρο, ένας κόμβος διαμετακόμισης για εσωτερικά εκτοπισμένους (IDPs), δέχτηκε περίπου 530 άτομα κατά τον μήνα Ιανουάριο, κυρίως από τις περιοχές Volchansk και Kupiansk, μετά από μια εντατική ρωσική χειμερινή επίθεση. EPA/SERGEY KOZLOV

Οι εθελοντές της ανθρωπιστικής αποστολής «Proliska» συναντούν εσωτερικούς πρόσφυγες στο σιδηροδρομικό σταθμό της πόλης Μουκάτσεβο, στη Δυτική Ουκρανία, στις 29 Ιανουαρίου 2026, εν μέσω της ρωσικής εισβολής. Αυτή τη φορά, είκοσι άτομα, μεταξύ των οποίων δώδεκα παιδιά, εκκενώθηκαν από περιοχές που βρίσκονται κοντά στις πρώτες γραμμές του πολέμου. Εκεί, όπου τα ρωσικά στρατεύματα πλησιάζουν και οι βομβαρδισμοί γίνονται σφοδρότεροι, ενώ οι μάχες σώμα με σώμα αγριεύουν.

Μικρό κορίτσι με το ζωάκι της σε κλουβί, περιμένει να μεταφερθεί σε ασφαλή μέρος μακριά από το σπίτι της σε περιοχή κοντά στη γραμμή του μετώπου, στο σιδηροδρομικό σταθμό της πόλης Μουκάτσεβο, στη Δυτική Ουκρανία, 29 Ιανουαρίου 2026. EPA/IGOR MASLOV

Εθελόντρια της ανθρωπιστικής αποστολής «Proliska» προσπαθεί να καθησυχάσει μικρό κορίτσι που απομακρύνθηκε από το σπίτι της, σε περιοχή κοντά στη γραμμή του μετώπου. EPA/IGOR MASLOV

Οι εθελοντές της «Proliska» βρίσκονται κοντά στα τρένα με τους εκκενωθέντες τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα. Σύμφωνα με την Αντιπροσωπεία του Επιτρόπου του Ουκρανικού Κοινοβουλίου για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα στην περιοχή της Τρανσκαρπαθίας, οι πρόσφυγες θα τοποθετηθούν σε πιο ασφαλείς περιοχές της Ουκρανίας.

Ανθρωποι που εκτοπίστηκαν από περιοχές κοντά στη γραμμή του μετώπου στο Ζαπορίζια και το Ντνιπροπετρόφσκ, στον σιδηροδρομικό σταθμό της πόλης Μουκάτσεβο, στη Δυτική Ουκρανία, στις 29 Ιανουαρίου 2026. EPA/IGOR MASLOV

Μικρό κορίτσι κοιτά από το παράθυρο του λεωφορείου που θα την μεταφέρει σε ασφαλή περιοχή μακριά από τις πρώτες γραμμές του πολέμου. EPA/IGOR MASLOV

Μια γυναίκα θηλάζει το μωρό της στο υπόγειο μιας πολυκατοικίας κοντά στο σημείο όπου η Ρωσία επιτέθηκε σε ένα σχολείο στο Χάρκοβο, στη βορειοανατολική Ουκρανία, στις 26 Ιανουαρίου 2026. EPA/SERGEY KOZLOV

Ο ρωσικός στρατός έχει εξαπολύσει μεγάλης κλίμακας επιθέσεις που στοχεύουν τις ενεργειακές υποδομές και έχουν προκαλέσει συνεχείς διακοπές ρεύματος και διακοπές στη θέρμανση σε μεγάλες πόλεις της Ουκρανίας και στην πρωτεύουσα, που είναι ο κύριος στόχος αυτών των επιθέσεων. Εντωμεταξύ, οι θερμοκρασίες στο Κίεβο κυμαίνονται για τρίτη συνεχόμενη εβδομάδα γύρω στους -20°C, ενώ εσωτερικά των σπιτιών χωρίς θέρμανση είναι περίπου στους 10 βαθμούς πάνω από το μηδέν.

«Το να ζεις στο Κίεβο είναι λίγο ρίσκο αυτές τις μέρες», δήλωσε η Ρίτα, μια κάτοικος της ουκρανικής πρωτεύουσας, στο BBC. «Αν έχεις θέρμανση και φυσικό αέριο, δεν έχεις ηλεκτρικό ρεύμα και νερό. Αν έχεις ηλεκτρικό ρεύμα και νερό, δεν έχεις θέρμανση». Η κατάσταση είναι εξαιρετικά δύσκολη κι επικίνδυνη και οι άνθρωποι αναγκάζονται να επινοήσουν διάφορους τρόπους για να ζεσταθούν και να καλύψουν τις βασικές τους ανάγκες.

Οι εταιρείες ηλεκτρικής ενέργειας πραγματοποιούν επισκευές όλο το 24ωρο, αλλά το έργο τους καταστρέφεται τη νύχτα, όταν ρωσικά drones και πύραυλοι ξαναχτυπούν. Ακόμη, όμως, και όταν αποκαθίσταται η παροχή ρεύματος, αυτή διαρκεί μόνο λίγες ώρες – αρκετές για να φορτιστούν οι συσκευές, αλλά όχι για να ζεσταθούν ουσιαστικά τα σπίτια, τα οποία σταδιακά καθίστανται ακατοίκητα.

Στους σκοτεινούς δρόμους του Κιέβου έχει στηθεί ένα καταφύγιο πρόσκαιρης θαλπωρής, μια κινητή κουζίνα, για να βοηθήσει τους κατοίκους να αντιμετωπίσουν την δύσκολη κατάσταση του ψύχους. Ο σταθμός αυτός, που οργανώθηκε από εθελοντές βετεράνους της 3ης Ξεχωριστής Τακτικής Ταξιαρχίας, παρέχει φαγητό και ζεστασιά σε όσους έμειναν χωρίς ρεύμα ή θέρμανση, μετά τις ρωσικές επιθέσεις του τελευταίου μήνα.

Κάτοικοι του ανατολικού Κιέβου σερβίρονται ζεστά φαγητά και ροφήματα από εθελοντές σε κινητή κουζίνα. Ουκρανία, 8 Ιανουαρίου 2026.

Από την 1η Φεβρουαρίου, μετά από μια εβδομάδα ανακωχής, η Ρωσία, ακάθεκτη, ξεκίνησε και πάλι τους βομβαρδισμούς στο Κίεβο και στις άλλες μεγάλες πόλεις της χώρας. Η Ουκρανία βιώνει τον πιο δύσκολο χειμώνα των τελευταίων ετών.

Σκάνερ