Για την καθημερινή κατανάλωση νερού, η επιλογή του κατάλληλου μπουκαλιού δεν εξαρτάται μόνο από το υλικό κατασκευής του. Ο τρόπος χρήσης, η συχνότητα καθαρισμού και το είδος του ροφήματος που περιέχει επηρεάζουν άμεσα τόσο την ασφάλεια όσο και την πρακτικότητά του.
Μία από τις πιο συνηθισμένες λανθασμένες συνήθειες είναι η αντίληψη ότι ένα επαναχρησιμοποιούμενο μπουκάλι δεν χρειάζεται συχνό πλύσιμο, ιδιαίτερα όταν χρησιμοποιείται αποκλειστικά για νερό. Ωστόσο, έρευνες σχετικά με την υγιεινή των επαναχρησιμοποιούμενων μπουκαλιών, αλλά και οι οδηγίες των υγειονομικών αρχών για την ασφαλή αποθήκευση του νερού, επισημαίνουν ότι ο τακτικός καθαρισμός είναι απαραίτητος, ειδικά όταν το ίδιο παγούρι χρησιμοποιείται για πολλές ώρες μέσα στην ημέρα.
Αν το μπουκάλι δεν καθαρίζεται σωστά, σημεία όπως το καπάκι, το στόμιο, τα σπειρώματα, το καλαμάκι και οι επιφάνειες που έρχονται σε επαφή με το στόμα μπορούν να συσσωρεύσουν υπολείμματα, βακτήρια και άλλους μικροοργανισμούς. Πρόκειται για περιοχές που συχνά δεν καθαρίζονται επαρκώς και δεν είναι εύκολο να ελεγχθούν με γυμνό μάτι κατά την καθημερινή χρήση.
Μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Food Protection Trends ανέλυσε 90 επαναχρησιμοποιούμενα μπουκάλια καθημερινής χρήσης και διαπίστωσε αξιοσημείωτα επίπεδα επιμόλυνσης. Οι ερευνητές εντόπισαν οργανικά υπολείμματα, ετερότροφους μικροοργανισμούς και κολοβακτηριοειδή, στοιχεία που υπογραμμίζουν τη σημασία του σωστού και τακτικού καθαρισμού, ανεξάρτητα από το υλικό κατασκευής του παγουριού.
Η έρευνα έδειξε ότι, πέρα από το υλικό κατασκευής, σημαντικό ρόλο στην υγιεινή ενός παγουριού παίζουν η συχνότητα με την οποία ξαναγεμίζεται, το είδος του ροφήματος που περιέχει και ο τρόπος καθαρισμού του. Για τον λόγο αυτό, οι ερευνητές επισημαίνουν ότι δεν υπάρχει ένα είδος μπουκαλιού που να θεωρείται σε κάθε περίπτωση πιο ασφαλές από τα υπόλοιπα.
Συγκρίνοντας τις εξωτερικές επιφάνειες των παγουριών, διαπιστώθηκε ότι τα μεταλλικά μοντέλα παρουσίασαν τα υψηλότερα επίπεδα οργανικών υπολειμμάτων στη δοκιμή ATP, ενώ τα γυάλινα είχαν τις χαμηλότερες τιμές μεταξύ των δειγμάτων που εξετάστηκαν.
Ωστόσο, το εύρημα αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε μεταλλικό μπουκάλι είναι λιγότερο υγιεινό. Οι επιστήμονες τονίζουν ότι εξίσου σημαντικό ρόλο παίζουν ο σχεδιασμός του δοχείου, ο τύπος του καπακιού, ο τρόπος χρήσης και η σωστή συντήρηση.
Σύμφωνα με τη μελέτη, τα γυάλινα μπουκάλια διευκολύνουν τον οπτικό έλεγχο της καθαριότητας, καθώς το γυαλί είναι μη πορώδες υλικό και επιτρέπει να εντοπίζονται ευκολότερα τυχόν υπολείμματα στο εσωτερικό του δοχείου.
Αντίθετα, μπουκάλια με στόμιο, καλαμάκι, πολύπλοκα σπειρώματα ή μικρά αποσπώμενα εξαρτήματα απαιτούν πιο σχολαστικό καθαρισμό, ανεξάρτητα από το αν είναι κατασκευασμένα από μέταλλο, γυαλί ή πλαστικό.
Τα ανοξείδωτα μεταλλικά μπουκάλια αποτελούν δημοφιλή επιλογή για όσους περνούν πολλές ώρες εκτός σπιτιού, αθλούνται ή θέλουν να διατηρούν το νερό τους κρύο για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Ξεχωρίζουν για την ανθεκτικότητα και την προστασία που προσφέρουν απέναντι σε χτυπήματα και φθορές.
Για να παραμένουν ασφαλή στη χρήση, είναι σημαντικό το καπάκι να κλείνει σωστά και να αποσυναρμολογείται εύκολα, ώστε να καθαρίζεται αποτελεσματικά.
Κατά την καθημερινή μεταφορά τους σε τσάντες, αυτοκίνητα, γυμναστήρια ή δημόσιες βρύσες, τα μεταλλικά μπουκάλια έρχονται συνεχώς σε επαφή με χέρια και διάφορες επιφάνειες, γεγονός που αυξάνει τις πιθανότητες επιμόλυνσης.
Η μελέτη διαπίστωσε επίσης ότι όσο συχνότερα γεμίζεται ένα μπουκάλι, τόσο αυξάνεται η πιθανότητα εξωτερικής επιμόλυνσης, καθώς μπορεί να ακουμπά σε βρύσες ή διανομείς νερού και να εκτίθεται σε υγρασία.
Παράλληλα, όταν στο μπουκάλι τοποθετούνται καφές, τσάι, αναψυκτικά ή άλλα γλυκά ροφήματα, παραμένουν περισσότερα υπολείμματα σε σχέση με το νερό, γεγονός που ευνοεί την ανάπτυξη μικροοργανισμών εάν δεν ακολουθείται σχολαστικός καθαρισμός.
Τα γυάλινα μπουκάλια αποτελούν καλή επιλογή για όσους θέλουν να διατηρούν αναλλοίωτη τη γεύση του νερού ή άλλων ροφημάτων και να μπορούν εύκολα να ελέγχουν αν υπάρχουν υπολείμματα στο εσωτερικό τους.
Είναι ιδιαίτερα κατάλληλα για χρήση στο σπίτι, στο γραφείο ή σε χώρους όπου ο κίνδυνος πτώσης είναι μικρός. Ωστόσο, το μεγαλύτερο βάρος τους και η ευθραυστότητά τους τα καθιστούν λιγότερο πρακτικά στις μετακινήσεις, στη γυμναστική ή σε δραστηριότητες όπου υπάρχει αυξημένος κίνδυνος χτυπημάτων.
Ακόμα κι όταν διαθέτουν προστατευτική θήκη, απαιτούν πιο προσεκτική χρήση και συνήθως δεν αποτελούν την ιδανική επιλογή για παιδιά ή για όσους έχουν έντονη καθημερινότητα με συνεχείς μετακινήσεις.
Όταν ένα γυάλινο μπουκάλι χρησιμοποιείται αποκλειστικά για νερό και παραμένει σε σταθερό χώρο, όπως ένα γραφείο ή ένα τραπέζι, αποτελεί μια εύκολη και πρακτική επιλογή για την καθημερινότητα.
Ωστόσο, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι το καπάκι, το λάστιχο στεγανοποίησης και το στόμιο του παγουριού πρέπει να καθαρίζονται σχολαστικά, καθώς η επιμόλυνση δεν περιορίζεται μόνο στο εσωτερικό του δοχείου.
Τα επαναχρησιμοποιούμενα πλαστικά μπουκάλια είναι ελαφριά, οικονομικά και εύκολα στη μεταφορά, γεγονός που τα καθιστά κατάλληλα για σύντομες μετακινήσεις ή για καθημερινή χρήση μικρής διάρκειας.
Οι ειδικοί συνιστούν την επιλογή πλαστικών δοχείων που είναι ειδικά σχεδιασμένα για επαναχρησιμοποίηση, καθώς και τον τακτικό έλεγχο για σημάδια φθοράς, όπως ρωγμές, επίμονες οσμές, λεκέδες ή παραμορφώσεις.
Όταν το πλαστικό έχει φθαρεί ή χαραχτεί, ο καθαρισμός γίνεται δυσκολότερος, ενώ αυξάνεται η πιθανότητα να παραμένουν υπολείμματα και μικροοργανισμοί σε μικρές χαραμάδες της επιφάνειας.
Για τον λόγο αυτό, τα πλαστικά μπουκάλια χρειάζονται συχνή επιθεώρηση, επιμελή καθαρισμό και αντικατάσταση μόλις εμφανίσουν σημάδια φθοράς που δεν επιτρέπουν πλέον την αποτελεσματική υγιεινή τους.
Οι ειδικοί υπενθυμίζουν επίσης ότι τα πλαστικά μπουκάλια μίας χρήσης δεν έχουν σχεδιαστεί για μακροχρόνια επαναχρησιμοποίηση, ακόμα κι αν πολλοί τα χρησιμοποιούν ξανά για λόγους οικονομίας ή ευκολίας. Με την πάροδο του χρόνου παραμορφώνονται ευκολότερα, φθείρονται και δεν καθαρίζονται τόσο αποτελεσματικά όσο τα επαναχρησιμοποιούμενα παγούρια.
Για να μειωθεί ο κίνδυνος ανάπτυξης βακτηρίων, οι ειδικοί συστήνουν το μπουκάλι να πλένεται καθημερινά με ζεστό νερό και σαπούνι, να ξεπλένεται καλά και να αφήνεται να στεγνώσει πλήρως πριν χρησιμοποιηθεί ξανά.
Παρόμοιες οδηγίες δίνουν και τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των ΗΠΑ (CDC), τα οποία συνιστούν τα δοχεία αποθήκευσης νερού να καθαρίζονται τακτικά, με σχολαστικό πλύσιμο, καλό ξέβγαλμα και, όπου απαιτείται, κατάλληλη απολύμανση πριν από κάθε χρήση.
Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι το παγούρι πρέπει να πλένεται σχολαστικά με ειδική βούρτσα, ενώ το καπάκι και όλα τα αποσπώμενα μέρη θα πρέπει να αφαιρούνται και να καθαρίζονται ξεχωριστά. Ένα απλό ξέβγαλμα με νερό πριν από το επόμενο γέμισμα δεν αρκεί για την απομάκρυνση των βακτηρίων και των υπολειμμάτων.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζονται το στόμιο, το καλαμάκι και τα σπειρώματα του καπακιού, καθώς είναι τα σημεία που έρχονται πιο συχνά σε επαφή με το στόμα και τα χέρια και, συνεπώς, συγκεντρώνουν ευκολότερα μικροοργανισμούς.
Τελικά, η επιλογή ανάμεσα σε μεταλλικό, γυάλινο ή πλαστικό μπουκάλι εξαρτάται κυρίως από τον τρόπο χρήσης του, τον χρόνο που περνά κανείς εκτός σπιτιού και το κατά πόσο μπορεί να τηρεί μια σωστή ρουτίνα καθαρισμού.
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι τα μεταλλικά μπουκάλια αποτελούν την καλύτερη επιλογή για μετακινήσεις και διατήρηση της θερμοκρασίας των ροφημάτων, τα γυάλινα είναι ιδανικά για χρήση σε σταθερούς χώρους, όπως το σπίτι ή το γραφείο, ενώ τα επαναχρησιμοποιούμενα πλαστικά προσφέρουν ευκολία και μικρό βάρος, αρκεί να βρίσκονται σε καλή κατάσταση και να καθαρίζονται επιμελώς μετά από κάθε χρήση.
Πηγή: Clickpetroleoegas