«Κύριλλος και Μεθόδιος – οι Φωτιστές των Σλάβων»
1942, Γερμανοκρατούμενη Τσεχία. Μια ομάδα αντιστασιακών, κρυμμένοι στον ορθόδοξο ναό της πόλης, συλλαμβάνονται από τους ναζί και εκτελούνται. Έχουν μόλις εξοντώσει τον Ράινχαρντ Χάιντριχ, τον «Χασάπη της Πράγας». Αλλά πώς βρέθηκε ένας ορθόδοξος ναός στην καρδιά της Ευρώπης; Πρέπει να πάμε πίσω 12 αιώνες, για να γνωρίσουμε την ιστορία του εκχριστιανισμού των Σλάβων από τους Θεσσαλονικείς αδελφούς Κύριλλο και Μεθόδιο, οι οποίοι δημιούργησαν το σλαβικό αλφάβητο και συνακόλουθα τη γραφή. Έτσι οι σλαβικοί λαοί μπόρεσαν να εκφραστούν και να γνωρίσουν την αρχαία ελληνική όπως και χριστιανική γραμματεία. Το έργο τους επηρέασε βαθιά πολλά έθνη, αλλάζοντας καθοριστικά την εξέλιξη της ευρωπαϊκής ιστορίας.
Το ντοκιμαντέρ της Μαρίας Χατζημιχάλη Παπαλιού «Κύριλλος και Μεθόδιος-Οι φωτιστές των Σλάβων» που προβάλλεται απόψε, στη 1:00 μετά τα μεσάνυχτα, σε πρώτη τηλεοπτική μετάδοση στο MEGA, έχει στο επίκεντρο τη συναρπαστική ζωή και την προσφορά των Αγίων αδελφών, οι οποίοι έδρασαν τον 9ο αιώνα. Καταγράφει πώς, με τη δημιουργία της σλαβικής γραφής, έδωσαν τη δυνατότητα στους Σλάβους να αναδείξουν την ταυτότητά τους, αλλά και πώς επέδρασε καταλυτικά στην ιστορία και τον πολιτισμό της Σλαβικής ομοεθνίας από την Τσεχία και τη Σλοβακία μέχρι τη Βουλγαρία, τη Σερβία, την Πολωνία, την Ουκρανία, τη Ρωσία και άλλες Σλαβικές χώρες. Το οικουμενικό τους έργο συνεχίστηκε μέσα στους αιώνες από τους μαθητές τους, αλλάζοντας τη μοίρα του μισού σχεδόν κόσμου και τη φυσιογνωμία της Ευρώπης. Οι δύο αδερφοί τιμώνται ως Άγιοι και προστάτες της Γηραιάς Ηπείρου.
Η ταινία ξεχωρίζει σε διεθνή φεστιβάλ, αποσπώντας το Excellency Award στο Religion Faith International Film Festival, ενώ είναι υποψήφια και για τα 2025 GIFFT Film Awards στον Καναδά και αλλού. Έχει ήδη παρουσιαστεί στο Διεθνές Συμπόσιο «Nis & Byzantium» στην πόλη Νις της Σερβίας και συνεχίζει τη διεθνή της πορεία με προβολές σε πανεπιστήμια και φορείς σε Ευρώπη, Αμερική, Καναδά και Ασία.
Τα γυρίσματα έγιναν σε: Κωνσταντινούπολη, Ρώμη και Βενετία, Πράγα, Ρωσία, Σερβία, Ουκρανία, Πολωνία, Ρουμανία, Σλοβενία, Βουλγαρία, Γερμανία και φυσικά στη Μακεδονία, στην πατρίδα τους τη Θεσσαλονίκη, στην Καστοριά, τη Φλώρινα, τη Σιάτιστα, στις Πρέσπες και στην Αχρίδα.
Η βραβευμένη σκηνοθέτρια Μαρία Χατζημιχάλη-Παπαλιού έχει αφοσιωθεί τα τελευταία χρόνια στο ιστορικό ντοκιμαντέρ και τις βιογραφίες προσώπων που έζησαν στο παρελθόν αλλά το έργο τους έχει επίδραση μέχρι και σήμερα. Ανάμεσα στις τελευταίες δουλειές της και η ταινία «Φιλοθέη η Αγία των Αθηνών», ένα δραματοποιημένο ντοκιμαντέρ για τη ζωή και τη δράση της Αγίας Φιλοθέης.
Μαζί με τον σύζυγό της Γιώργο Παπαλιό, ήταν παραγωγός ταινιών Ελλήνων σκηνοθετών που δημιούργησαν και σημάδεψαν τον Νέο Ελληνικό Κινηματογράφο. Ανάμεσά τους: «Μέρες του ΄36» (1972) και «Ο Θίασος» (1974) του Θόδωρου Αγγελόπουλου, «Τα χρώματα της Ίριδος» (1974) του Νίκου Παναγιωτόπουλου, «Κιέριον» (1974) του Δήμου Θέου, «Το Μοντέλο» (1974) του Κώστα Σφήκα κ. ά.
Είναι μέλος της Ελληνικής Εθνικής Επιτροπής για την UNESCO και διετέλεσε Καλλιτεχνική διευθύντρια του Διεθνούς Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ με θέμα την Aναπηρία, EMOTION PICTURES (2007-2011). Το ντοκιμαντέρ της «Ο Αγώνας των τυφλών» (1976) θεωρείται από τις σημαντικότερες ταινίες για τα δικαιώματα των ανθρώπων με αναπηρία.
«Κύριλλος και Μεθόδιος-Οι φωτιστές των Σλάβων»
της Μαρίας Χατζημιχάλη Παπαλιού
Πρώτη τηλεοπτική προβολή: Μεγάλη Παρασκευή | ώρα 1:00 | MEGA
ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ
Σκηνοθεσία – Σενάριο: Μαρία Χατζημιχάλη – Παπαλιού | Διεύθυνση Φωτογραφίας: Γιάννης Δασκαλοθανάσης GSC, Βασίλης Κλωτσοτήρας GSC, Βαγγέλης Κουλίνος | Μοντάζ: Γιάννης Τσιτσόπουλος | Πρωτότυπη Μουσική: Μάριος Αριστόπουλος | Έρευνα – Κείμενο: Γεώργιος Τσούπρας, Δρ. Θεολογίας, Ιστορικός, Σλαβολόγος & Δημήτριος Γόνης, Ομότιμος Καθηγητής Ε.Κ.Π.Α. | Επιστημονικός Σύμβουλος: Iωάννης Σίσιου, Διδάκτωρ Ιστορίας της Τέχνης | Παίζουν: Γιώργος Φριντζήλας, Μιχάλης-Μάριος Γεωργίου