Στο προχειροφτιαγμένο σκίτσο, ο Θείος Σαμ στεκόταν μπροστά σε ένα σταυροδρόμι με τις διαφορετικές κατευθύνσεις να σηματοδοτούνται με πινακίδες όπως «Πολιτισμική παρακμή», «Πατρίδα», «Εισβολή», «Ευκαιρία». «Which way, American man?» έγραφε το ερώτημα από επάνω. Πρόκειται για ανάρτηση που δημοσίευσε στον επίσημο λογαριασμό του στο X τον περασμένο Αύγουστο το υπουργείο Εσωτερικής Ασφαλείας των ΗΠΑ, στο πλαίσιο της καμπάνιας του με στόχο την «ταχεία στρατολόγηση» 14.050 νέων πρακτόρων για την Υπηρεσία Μετανάστευσης και Τελωνείων (ICE) κατ’ επιταγή του Τραμπ, με πρόσθετη χρηματοδότηση από το Κογκρέσο.
Η φράση «Which way, American man?» ωστόσο μόνο τυχαία δεν ήταν. Παραπέμπει ευθέως –όπως επισήμαναν οξυδερκείς αναλυτές– στο βιβλίο «Which Way, Western Man?» από το 1978, βασικό εγχειρίδιο του λευκού εθνικισμού. Το βιβλίο, γραμμένο από τον Ουίλιαμ Γκεϊλέι Σίμπσον, υποστηρίζει ότι ο Χίτλερ είχε δίκιο και προωθεί τη βία εναντίον των Εβραίων. Είχε κυκλοφορήσει ευρέως από τον νεοναζιστικό εκδοτικό οίκο National Vanguard Books του Ουίλιαμ Λούθερ Πιρς III, συγγραφέα του «Turner Diaries», μιας ρατσιστικής νουβέλας-ορόσημο για το φαντασιακό της ακροδεξιάς.
Αν μη τι άλλο, η διαφήμιση του υπουργείου διαπνεόταν από ωμή ειλικρίνεια: γιατί ο ICE θυμίζει ολοένα και περισσότερο στρατό πραιτοριανών ενός φασίστα ηγέτη.
Την Τετάρτη 8 Ιανουαρίου 2026, στη Μινεσότα, πράκτορας της ICE πυροβόλησε εν ψυχρώ στο κεφάλι την 37χρονη Ρενέ Νικόλ Μακλίν Γκουντ, λευκή Αμερικανίδα πολίτη, συγγραφέα και ποιήτρια, μητέρα τριών παιδιών και χήρα βετεράνου του αμερικανικού στρατού. Λίγες ημέρες νωρίτερα, στις 3 Ιανουαρίου, οι ΗΠΑ είχαν προβεί στην άνευ προηγουμένου ενέργεια να απαγάγουν το προεδρικό ζεύγος κυρίαρχου κράτους, της Βενεζουέλας, για να το δικάσουν σε αμερικανικό έδαφος.
Οι δύο εξελίξεις δεν είναι άσχετες μεταξύ τους. Ο Τραμπ περιφρονεί τη δημοκρατική νομιμότητα στο εσωτερικό, τη στιγμή που επικαλείται ακριβώς το αμερικανικό Δίκαιο για να ποδοπατήσει τη διεθνή νομιμότητα.
Η ανθρωπότητα δεν βρίσκεται πια αντιμέτωπη με έναν ακόμα πλανητάρχη σε ρόλο παγκόσμιου σερίφη –ρόλο στον οποίο άλλωστε μας είχαν συνηθίσει οι ΗΠΑ– αλλά με έναν ηγέτη που απειλεί να ισοπεδώσει τη μεταπολεμική τάξη πραγμάτων. Την ίδια στιγμή, οι Ευρωπαίοι ηγέτες παρακολουθούν απαθείς ή και χειροκροτούν – όπως έκαναν παλαιότερα με τον Χίτλερ μέχρι που αυτός εισέβαλε στην Πολωνία.
Με μια σφαίρα στο κεφάλι
Στο βίντεο που κυκλοφορεί, ένας μασκοφόρος πράκτορας της ICE φαίνεται να πυροβολεί εν ψυχρώ μέσα από το παράθυρο ενός οχήματος την οδηγό του. Προηγουμένως, βλέπουμε τους πράκτορες της ICE να πλησιάζουν το όχημα που βρίσκεται στη μέση του δρόμου, να λένε κάτι στην οδηγό η οποία στη συνέχεια στρίβει για να φύγει, όταν ο πράκτορας την πυροβολεί τουλάχιστον δύο φορές. Η Γκουντ είχε μόλις αφήσει τον 6χρονο γιο της στο σχολείο.
Η Γκουντ –που σκοτώθηκε δύο χιλιόμετρα από το σημείο όπου έπεσε νεκρός από χέρι αστυνομικού ο Αφροαμερικανός Τζορτζ Φλόυντ– δεν είναι το πρώτο θύμα της ICE. Είναι όμως το πρώτο λευκό θύμα. Τον Σεπτέμβριο, πράκτορας της ICE είχε σκοτώσει στο Ιλινόις τον Μεξικανό μετανάστη Σιλβέριο Βιλέας Γκονζάλες, πυροβολώντας τον στο κεφάλι σε λιγότερο από ένα λεπτό αφού ο τελευταίος είχε βγει από το αυτοκίνητό του όταν τον είχαν διατάξει να σταματήσει. Η υπηρεσία ισχυρίστηκε ότι επρόκειτο για αυτοάμυνα και ότι ο Γκονζάλες είχε χτυπήσει και σύρει έναν από τους πράκτορες με το αυτοκίνητό του. Η ανάλυση του βίντεο από τους New York Times έθεσε υπό αμφισβήτηση την εκδοχή αυτή.
Αυτοάμυνα επικαλέστηκαν και στην περίπτωση της Γκουντ. Επειδή ήταν λευκή και δεν μπορούσαν να την ονοματίσουν «ξένο εισβολέα», το υπουργείο Εσωτερικής Ασφαλείας δήλωσε ότι επρόκειτο για «βίαιη ταραχοποιό», που εργαλειοποίησε το αυτοκίνητό της για «να πατήσει τους πράκτορες προσπαθώντας να τους σκοτώσει». Αργότερα, η υπουργός Κρίστι Νόεμ κατηγόρησε την Γκουντ για «πράξη τοπικής τρομοκρατίας», ενώ ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς τη χαρακτήρισε «διαταραγμένη αριστερή».
Ο δήμαρχος της Μινεσότα δήλωσε σε συνέντευξη Τύπου ότι αυτά είναι «μ@λακίες» και κάλεσε την ICE να αποχωρήσει από την Πολιτεία. Ταυτόχρονα, αξιωματούχος του υπουργείου Εσωτερικής Ασφαλείας είπε στο NBC πως ο πράκτορας, με τις κινήσεις του, παραβίασε κάθε αρχή της εκπαίδευσης που έχει λάβει: προσέγγισε το αυτοκίνητο από μπροστά, πυροβόλησε κινούμενο όχημα και μετήλθε βίαια χωρίς να αντιμετωπίζει απειλή.
Αυτοάμυνα έχει πάντως επικαλεστεί η ICE και για τις εννέα περιπτώσεις ανθρώπων που έχει πυροβολήσει μόνο το τελευταίο τετράμηνο, σε πέντε Πολιτείες περιλαμβανομένης της Ουάσιγκτον, γράφουν οι New York Times. Όλοι στοχοποιήθηκαν ενώ ήταν στα οχήματά τους.
Τριάντα δύο ακόμα άνθρωποι πέθαναν ενώ βρίσκονταν υπό κράτηση από την ICE το 2025, το πιο θανατηφόρο έτος για την υπηρεσία την τελευταία εικοσαετία. Ο αριθμός καταγράφεται σε περίοδο εντατικοποίησης των επιχειρήσεων κατά των μεταναστών: στα μέσα Δεκεμβρίου ο ICE είχε υπό κράτηση 68.440 άτομα – το 75%, χωρίς ποινικό μητρώο.
Ο «μυστικός στρατός» του Τραμπ
Αυτά συμβαίνουν γιατί η ICE μετατρέπεται σε στρατό πραιτωριανών του Τραμπ: Έχει μετασχηματιστεί από ομοσπονδιακή υπηρεσία εφαρμογής (αντι)μεταναστευτικής πολιτικής σε έναν ιδιότυπο παραστρατιωτικό μηχανισμό, κεντρικό στον τρόπο άσκησης εξουσίας της κυβέρνησης.
Όπως αναδεικνύουν αναλύσεις των Ντέιβιντ Φραμ και Κέιτλιν Ντίκερσον στο Atlantic, ο μετασχηματισμός αυτός στηρίχθηκε πρωτίστως σε μια πρωτοφανή μεταφορά πόρων και αρμοδιοτήτων: Μέσω του νομοσχεδίου «One Big Beautiful Bill», ο προϋπολογισμός της ICE υπερτριπλασιάστηκε –από περίπου 8 δισ. δολάρια σε 28 δισ.– καθιστώντας την τη μεγαλύτερη χρηματοδοτούμενη αστυνομική αρχή στις ΗΠΑ, μεγαλύτερη ακόμη και από το FBI ή την Υπηρεσία Δίωξης Ναρκωτικών, χωρίς αντίστοιχη ενίσχυση των μηχανισμών ελέγχου και λογοδοσίας, παρά το ιστορικό κακοδιαχείρισης που τη συνοδεύει.
Η διόγκωση αυτή δεν είναι μόνο οικονομική αλλά και θεσμική. Η ICE σχεδιάζει να διπλασιάσει το προσωπικό της, να επεκτείνει δραστικά τη δυναμικότητα κράτησης σε έως και 100.000 ανθρώπους ημερησίως και να στηριχθεί ακόμη περισσότερο σε ιδιωτικές φυλακές, οι οποίες κερδοφορούν από την παρατεταμένη κράτηση μεταναστών. Παράλληλα, οι εσωτερικοί μηχανισμοί εποπτείας του υπουργείου Εσωτερικής Ασφάλειας που αφορούν στα ανθρώπινα δικαιώματα και τις συνθήκες κράτησης έχουν ουσιαστικά αποδυναμωθεί.
Την ίδια στιγμή, όπως εξηγεί το Atlantic, οι κανόνες εμπλοκής της υπηρεσίας έχουν χαλαρώσει δραστικά. Οι περιορισμοί ως προς το ποιους μπορούν να στοχοποιούν οι πράκτορες καταργήθηκαν, με αποτέλεσμα επιχειρήσεις μαζικών συλλήψεων «χωρίς διακρίσεις», κατά τις οποίες –όπως καταγράφεται– έχουν βρεθεί αντιμέτωποι με σύλληψη ακόμη και νόμιμοι κάτοικοι ή πολίτες των ΗΠΑ. Η απέλαση, σε πολλές περιπτώσεις, παρακάμπτει πλέον βασικές εγγυήσεις δικαίου, με πρακτικές όπως η αποστολή κρατουμένων σε τρίτες χώρες χωρίς ουσιαστική σύνδεση ή παρατεταμένη κράτηση σε φυλακές εκτός ΗΠΑ.
Η ICE εξελίσσεται σε έναν μηχανισμό επίδειξης ισχύος και εκφοβισμού, με ισχυρά οικονομικά και γραφειοκρατικά συμφέροντα να παγιώνονται γύρω της. Όπως επισημαίνεται, πρόκειται για μια μετατόπιση από το κράτος δικαίου στην κυριαρχία αστυνομικής ισχύος – με την υπηρεσία να αναδιαμορφώνεται, όχι για να διαχειριστεί τη μετανάστευση, αλλά για να λειτουργήσει ως εργαλείο πολιτικής εξουσίας.
Κάπως έτσι, ο ICE έχει μετατραπεί σε «μυστικό στρατό» του Τραμπ.
Και τι κάνει ένας φασίστας όταν διασφαλίζει στρατό πιστό στο πρόσωπό του;
Μετά θα έρθουν για σένα
Η ιστορία έχει δείξει ότι η μαζική δίωξη μεταναστών και μειοψηφικών ομάδων είναι το βήμα πριν τη δίωξη πολιτικών αντιφρονούντων.
Ο κατάλογος των ανθρώπων που ο Ντόναλντ Τραμπ έχει τιμωρήσει ή απειλήσει να τιμωρήσει μετά την επιστροφή του στην εξουσία είναι μακρύς. Περιλαμβάνει πρόσωπα όπως ο πρώην διευθυντής του FBI Τζέιμς Κόμι, η πολιτικός και ακτιβίστρια Λετίσια Τζέιμς και ο διπλωμάτης Τζον Μπόλτον, αλλά και στελέχη της αντιπολίτευσης, όπως ο Άνταμ Σιφ, ο Μαρκ Κέλι και η Κάμαλα Χάρις. Έχει μάλιστα φτάσει στο σημείο να χαρακτηρίσει τους Δημοκρατικούς «εσωτερικό εχθρό».
Σύμφωνα με τον Λούκαν Γουέι, καθηγητή Δημοκρατίας στο Πανεπιστήμιο του Τορόντο, όταν ένας ηγέτης επιτίθεται με τέτοιον τρόπο στην αντιπολίτευση, είναι σαφής ένδειξη διολίσθησης της χώρας προς τον αυταρχισμό.
Όπως εξηγεί στο podcast του Conversation «The Making of an Autocrat», επειδή σε μια χώρα όπως οι ΗΠΑ, με σχετικά ισχυρό κράτος δικαίου, δεν είναι εύκολο απλώς να ρίξεις τους αντιπάλους σου φυλακή, τα μέσα που διαθέτει ο Τραμπ για να πλήξει τους επικριτές του είναι έρευνες, αγωγές, φορολογικοί έλεγχοι και προσωπικές επιθέσεις. Το αποτέλεσμα, σύμφωνα με τον καθηγητή, είναι ότι οι αντίπαλοί του γίνονται πολύ πιο διστακτικοί να εμπλακούν σε συμπεριφορές που γνωρίζουν ότι δεν θα αρέσουν στον Τραμπ. «Έτσι δημιουργείται ένα γενικευμένο αποτέλεσμα φίμωσης, το οποίο θεωρώ ιδιαίτερα επικίνδυνο».
Το πρώτο βήμα έχει γίνει. Ποιος διασφαλίζει ότι σε επόμενο στάδιο δεν θα δούμε την ICE να αναλαμβάνει απευθείας δράση κατά των «εσωτερικών εχθρών»;
Πρώτα το «imperium»
Η ICE λειτουργεί και ως συνδετικός κρίκος για δράση εναντίον «εξωτερικών εχθρών». Στην περίπτωση της Βενεζουέλας, ο Τραμπ δεν έχει «δείξει» τη χώρα μόνο ως υπεύθυνη για την εισροή ναρκωτικών στις ΗΠΑ, αλλά της αποδίδει ευθύνες για τα μεταναστευτικά ρεύματα από τη Λατινική Αμερική – τα ίδια ρεύματα που επικαλείται για να δικαιολογήσει τη γιγάντωση της ICE και τις μαζικές επιχειρήσεις καταδίωξης μεταναστών στο εσωτερικό.
Την ίδια στιγμή, κορυφαίες αμερικανικές οργανώσεις πολιτικών δικαιωμάτων έχουν περάσει στη νομική αντεπίθεση με στόχο τον τερματισμό της δράσης της ICE: Προσέφυγαν τον Ιούλιο στη Δικαιοσύνη, κατηγορώντας τις ομοσπονδιακές αρχές για αντισυνταγματικές συλλήψεις και απάνθρωπη μεταχείριση.
Υπάρχει ωστόσο ένα παράδοξο: την αμερικανική νομοθεσία, την οποία ο Τραμπ κατηγορείται ότι καταπατά στο εσωτερικό, την επικαλείται στο εξωτερικό για να παρακάμψει και να παραβιάσει το Διεθνές Δίκαιο. Θυμίζουμε ότι η εκστρατεία του εναντίον της Βενεζουέλας ξεκίνησε τον Σεπτέμβριο, όταν οι ΗΠΑ στοχοποίησαν στρατιωτικά μικρά πλοία φερόμενα να συνδέονται με εμπόριο ναρκωτικών από τη χώρα – και δικαιολόγησαν τη δράση τους με υπεράκτια εφαρμογή του αμερικανικού Δικαίου επειδή τα ναρκωτικά φέρονται να εισάγονται στις ΗΠΑ.
Τον Δεκέμβριο, η αμερικανική Ακτοφυλακή ξεκίνησε να καταδιώκει και να καταλαμβάνει στα ανοιχτά της Βενεζουέλας πετρελαιοφόρα που υπόκεινται σε αμερικανικές κυρώσεις. Οι ενέργειες αυτές δικαιολογήθηκαν επίσης βάσει της αμερικανικής νομοθεσίας. Με δυο λόγια, ο Τραμπ δείχνει στην ανθρωπότητα ότι θεωρεί τους νόμους του αμερικανικού «imperium» ανώτερους του Διεθνούς Δικαίου.
Για να επιβεβαιώσει την περιφρόνησή του για το Διεθνές Δίκαιο, στις 7 Ιανουαρίου, ελάχιστες μέρες μετά την απαγωγή του Μαδούρο, ο Τραμπ υπέγραψε προεδρικό διάταγμα με το οποίο ανέστειλε τη συμμετοχή των ΗΠΑ σε 66 οργανισμούς, υπηρεσίες και διεθνείς δομές του ΟΗΕ, περιλαμβανομένης της Συνθήκης για την Κλιματική Αλλαγή. Η απόφαση κρίνεται ότι συνιστά τη μεγαλύτερη απομάκρυνση της χώρας από τη διεθνή συνεργασία στη σύγχρονη ιστορία της.
Ερωτηθείς εξάλλου στην πολύκροτη συνέντευξή του στους New York Times αν υπάρχουν όρια στην εξουσία του στο διεθνές πεδίο, ο Ντόναλντ Τραμπ απάντησε: «Ναι, υπάρχει ένα πράγμα. Η δική μου ηθική. Το δικό μου μυαλό. Είναι το μόνο πράγμα που μπορεί να με σταματήσει». Ο ίδιος είπε πως «δεν χρειάζεται το Διεθνές Δίκαιο», γιατί ο ίδιος «δεν επιδιώκει να πληγώσει τους ανθρώπους». Μάλιστα, μετά την απαγωγή Μαδούρο, ο Τραμπ στοχοποίησε δημόσια την Κολομβία εκτοξεύοντας απειλές κατά της χώρας και του προέδρου του, το Μεξικό δηλώνοντας ότι «κάτι πρέπει να γίνει» με αυτό, την Κούβα περιγράφοντάς την ως «έτοιμη να πέσει», και τη Γροιλανδία, επαναδιατυπώνοντας την επιθυμία του να αποκτήσει τον έλεγχό της.
Κάπου εδώ ας θυμηθούμε τι διακήρυττε ο Μουσολίνι στο «Δόγμα του Φασισμού»: «Ο Φασισμός βλέπει στο ιμπεριαλιστικό πνεύμα –δηλαδή στην τάση των εθνών να επεκτείνονται– μια έκφανση της ζωτικότητάς τους».
Το μέλλον μιας ανεξέλεγκτης αυτοκρατορίας
Στα χνάρια όλων των απολυταρχικών ηγετών, ο Τραμπ εγκαθιδρύει σταδιακά πλην μεθοδικά στο εσωτερικό ένα αστυνομικό κράτος υπό την ICE, γιατί γνωρίζει ότι αυτό αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για να ακολουθήσει ανενόχλητος μια ανεξέλεγκτη επεκτατική πολιτική στο εξωτερικό – περνώντας κυριολεκτικά πάνω από το πτώμα του ΟΗΕ.
Δεν του αρκεί ότι, σε μια έκφραση της διαχρονικής του αποτυχίας να ασκήσει τις συνταγματικές του αρμοδιότητες στον τομέα του πολέμου, το Κογκρέσο δεν τον σταμάτησε στη στρατιωτική του ενέργεια κατά της Βενεζουέλας – αν και μετά από αυτή επιδίωξε να του βάλει φρένο. (Αναλυτές υποστηρίζουν ότι το Σώμα δεν χρησιμοποιεί τα πιο αποτελεσματικά του εργαλεία –δεσμευτική νομοθεσία, έλεγχο χρηματοδότησης– επειδή τυχόν περιορισμός του προέδρου συνεπάγεται υψηλό πολιτικό κόστος).
Ο Τραμπ θέλει να διασφαλίσει ότι κανείς δεν θα τον σταματήσει. Σε αυτό το πλαίσιο, η δράση του ICE και η δολοφονία της Γκουντ αποτελούν σιωπηρό τεστ αντοχής της δημοκρατίας. Αν η δημοκρατική Αμερική δεν του βάλει φρένο, ο Τραμπ πιθανόν θα σύρει την ανθρωπότητα σε γενικευμένο πόλεμο: Αν στο μέλλον ο αμερικανικός στρατός βρεθεί αντιμέτωπος με ισχυρότερη αντίδραση από εκείνη που συνάντησε στη Βενεζουέλα -όπως επισήμαινε το Conversation- «ενδέχεται να ενεργοποιηθούν οι υποχρεώσεις της Συνθήκης του ΝΑΤΟ για τις ευρωπαϊκές χώρες και τον Καναδά, καθώς και οι υποχρεώσεις της Συνθήκης ANZUS για την Αυστραλία».
Οι συνέπειες δεν θα είναι λιγότερο σοβαρές για τις ΗΠΑ. Όπως έγραφε είκοσι χρόνια πριν ο Τσάλμερς Τζόνσον στο βιβλίο του «Nemesis: The Last Days of the American Republic», όταν μια αυτοκρατορία μετατρέπεται σε στρατιωτική δικτατορία, «τίθεται σε κίνηση η δυναμική που εφαρμόζεται σε όλες τις αυτοκρατορίες – απομόνωση, υπερέκταση, συνένωση όλων των δυνάμεων που αντιτίθενται στον ιμπεριαλισμό, και χρεοκοπία». «Η Νέμεσις», κατέληγε, «καιροφυλακτεί έναντι της ζωής μας ως ελεύθερου έθνους».
