Ο Φραγκίσκος Κουτεντάκης αποτελεί ένα από τα πρόσωπα της ΕΛΑΣ που συγκεντρώνουν τα φώτα της δημοσιότητας τις τελευταίες ημέρες. Ο καθηγητής Οικονομικών στο πανεπιστήμιο Κρήτης και πρώην συντονιστής του Γραφείου Προϋπολογισμού της Βουλής, ανέλαβε τομεάρχης Οικονομικών της ΕΛΑΣ. Η αποστολή του δεν είναι μόνο η τελική διαμόρφωση του οικονομικού προγράμματος της ΕΛΑΣ, αλλά και η κεντρική εκπροσώπηση του κόμματος σε μια φάση που η πολιτική αντιπαράθεση οξύνεται.
Μιλώντας στην Popaganda, ο Κουτεντάκης παρουσίασε τις κατευθυντήριες γραμμές της οικονομικής πολιτικής της ΕΛΑΣ.
Το κόστος των μέτρων
Ξεκινήσαμε τη συζήτησή μας με τον Φραγκίσκο Κουτεντάκη, ρωτώντας τον ποιο είναι το συνολικό δημοσιονομικό κόστος των μέτρων που προτείνει η ΕΛΑΣ. «Ακόμα δεν θα σας δώσω το συνολικό δημοσιονομικό κόστος. Όλα αυτά θα παρουσιαστούν αναλυτικά στη ΔΕΘ. Εκείνο που μπορώ να πω με βεβαιότητα είναι πως οτιδήποτε εντάξουμε στον προγραμματισμό μας θα είναι εντός των υφιστάμενων δημοσιονομικών περιθωρίων», μας απάντησε.
Στην παρατήρησή μας αν υπάρχει πολιτικό ζήτημα με την ανακοίνωση μέτρων χωρίς την πλήρη τεκμηρίωσή τους, ο τομεάρχης Οικονομικών της ΕΛΑΣ απάντησε αρνητικά γιατί όπως είπε «ο συγκεκριμένος τρόπος που θα εφαρμοστούν αυτά τα μέτρα είναι υπό επεξεργασία. Οπότε το να πεις νούμερα νωρίτερα από ότι πρέπει, είναι λίγο παρακινδυνευμένο. Γι’ αυτό και μένουμε στη γενική κατεύθυνση. Θα παρουσιαστούν όλα αναλυτικά στη ΔΕΘ και θα είναι στη διάθεση οποιουδήποτε θέλει να τα ελέγξει και να βεβαιωθεί ότι είναι σωστοί οι υπολογισμοί μας».
Τα μέτρα Μητσοτάκη
Στη συνέχεια η συζήτηση πήγε στη σχέση των μέτρων της ΕΛΑΣ με εκείνα της κυβέρνησης:
-«Αυτά τα μέτρα που λέτε εσείς είναι συν στα μέτρα Μητσοτάκη ή είναι εναλλακτικά των μέτρων Μητσοτάκη;
– Θα δούμε τι θα ανακοινώσει ο Μητσοτάκης στη ΔΕΘ και πόσο χώρο θα δεσμεύσει από το 2027 και μετά. Η δική μας κατεύθυνση προφανώς δεν έχει κανένα λόγο να ταυτιστεί με αυτά που θα εξαγγείλει ο κ. Μητσοτάκης. Αν κάποια από αυτά τα θεωρήσουμε και εμείς εύλογα, θα τα κρατήσουμε. Αν όχι, δεν δεσμευόμαστε προκαταβολικά για τις εξαγγελίες του Μητσοτάκη.
–Οκ, αλλά η Θεώνη Κουφονικολάκου στη συνέντευξή της εδώ στην Popaganda είχε πει ότι δεν θα αναιρέσετε τις παροχές Μητσοτάκη…
-Ό,τι εξαγγείλει και νομοθετήσει το επόμενο διάστημα η κυβέρνηση προφανώς θα αφορά το δημοσιονομικό χώρο του 2027. Θα δούμε πόσος θα είναι αυτός και από κει και πέρα εμείς θα καταθέσουμε τη δική μας πρόταση για το δημοσιονομικό χώρο το 2027. Σε τι βαθμό θα είναι συμβατές μεταξύ τους οι δύο προτάσεις δεν το γνωρίζουμε ακόμη. Ας πω ένα παράδειγμα. Αν ο κ. Μητσοτάκης ανακοινώσει ότι μηδενίζει το φόρο στα μερίσματα., δεν δεσμευόμαστε ότι θα τον διατηρήσουμε στο μηδέν κι εμείς».
Σε μόνιμη βάση
Ο Φραγκίσκος Κουτεντάκης θεωρεί η κυβέρνηση δίνει φοροαπαλλαγές στους πλούσιους και κουπόνια για τους φτωχούς. Τόνισε δε ότι «η δικιά μας η κατεύθυνση είναι διαφορετική. Προτεραιότητά μας είναι η διασφάλιση του κοινωνικού κράτους, η εκπλήρωση της ευθύνης που έχει το κράτος απέναντι στους πολίτες του σε ό,τι αφορά την εκπαίδευση, την περίθαλψη και την ασφάλεια».
Προσέθεσε κάτι που είναι ενδεικτικό της αντίληψής του για τη σχέση της κοινωνικής πολιτικής με τους δημοσιονομικούς περιορισμούς: «Αυτή τη διασφάλιση δεν μπορούμε να την πετυχαίνουμε περιστασιακά, όπως το κάνει η κυβέρνηση Μητσοτάκη. Προκύπτει κάτι, τρέχουμε να μοιράσουμε ένα κουπόνι και του χρόνου δεν ξέρουμε αν θα το ξαναμοιράσουμε. Εμείς δεν θέλουμε να δίνουμε κάτι σήμερα, χωρίς να είμαστε σίγουροι ότι θα μπορούμε να το δώσουμε και αύριο. Και θέλοντας να σχολιάσω κάτι που γράψατε, αυτό είναι και το νόημα της φράσης ότι πρέπει να τηρούμε με θρησκευτική ευλάβεια τη δημοσιονομική σταθερότητα. Δεν έχει τίποτα το θρησκευτικό αυτό. Έχει τη συναίσθηση της ευθύνης ότι οποιαδήποτε δημόσια υπηρεσία θέλεις να προσφέρεις, πρέπει να διασφαλίζεις ότι θα την προσφέρεις σε μόνιμη βάση».
Ο δημοσιονομικός χώρος
Συνεχίζοντας τη συζήτηση για το δημοσιονομικό χώρο, ο Κουτεντάκης παρατήρησε ότι «πρέπει να θεωρούμε δεδομένο εξ ορισμού το δημοσιονομικό χώρο. Αυτό είναι το πλαίσιο των ευρωπαϊκών κανόνων που ισχύουν σήμερα. Δεν είναι θέμα πολιτικής. Ο δημοσιονομικός χώρος είναι δεδομένος με βάση τις εκτιμήσεις της Κομισιόν. Από εκεί και πέρα, κάθε κράτος μέλος μπορεί να προσαρμόσει το οικονομικό του πρόγραμμα σε αυτό το δημοσιονομικό χώρο. Για παράδειγμα, μια κυβέρνηση μπορεί να πει ότι εκμεταλλευτώ αυτό το χώρο για να για μειώσω τους φόρους σε κάποια εισοδήματα ή για να αυξήσω τους μισθούς σε κάποιες κατηγορίες εργαζομένων. Εμείς, ας πούμε, δεν θα μειώναμε το φόρο στα μερίσματα όπως έκανε η κυβέρνηση Μητσοτάκη».
Παίρνοντας αφορμή από το παράδειγμα που έδωσε, ρωτήσαμε τον Κουτεντάκη για το τι προτείνει η ΕΛΑΣ σχετικά με τη φορολογία των μερισμάτων. «Η κατεύθυνση που έχουμε αυτή τη στιγμή είναι η φορολογία μερισμάτων να γίνεται κλιμακωτά. Δηλαδή από κάποιο ποσό και κάτω να παραμείνει στο 5% και από κάποιο ποσό και πάνω να αυξηθεί», μας απάντησε.
Η πατριωτική εισφορά
Στο σημείο αυτό η κουβέντα δεν θα μπορούσε να μην πάει στην «πατριωτική εισφορά» για την οποία μιλάει συχνά ο Αλέξης Τσίπρας. «Ο σχεδιασμός της πατριωτικής εισφοράς είναι υπό διαμόρφωση, οπότε δεν έχω λεπτομέρειες να σας πω. Το σκεπτικό είναι ότι αυτός ο πατριωτικός φόρος θα ενισχύσει μαζί με άλλες πηγές τις υποδομές και τη βιομηχανική πολιτική», ανέφερε.
Μπορεί να μην έδωσε συγκεκριμένα νούμερα, αλλά ο Κουτεντάκης διευκρίνισε ότι η πατριωτική εισφορά αφορά τους εκατομμυριούχους και όχι όσους έχουν εισοδήματα του επιπέδου των εκατό χιλιάδων ευρώ. Μάλιστα, υπογράμμισε ότι την τελευταία πενταετία αυξάνονται οι εκατομμυριούχοι στην Ελλάδα την ώρα που η διάμεση περιουσία (η περιουσία που είναι στη μέση της κατανομής) μειώνεται, «Για να το πούμε με όρους κλισέ, η πίτα μεγαλώνει, αλλά τα κομμάτια που τρώει ο κόσμος είναι μικρότερα. Στην Ελλάδα υπάρχει σοβαρό θέμα διανομής του πλούτου. Έχουμε 80.000 εκατομμυριούχους. Αυτό είναι το 1% του πληθυσμού που τα πάει καλά. Υπάρχει και το υπόλοιπο 99% το οποίο χωρίς να είναι ομοιογενές, δεν τα πάει τόσο καλά. Το θέμα είναι λοιπόν να αποκαταστήσουμε τη φορολογική δικαιοσύνη».
Ο ΦΠΑ
Ολοκληρώνοντας τη συντέντευξη, ρωτήσαμε τον Φραγκίσκο Κουτεντάκη ποια είναι τελικά η θέση της ΕΛΑΣ για τη μείωση του ΦΠΑ στα είδη διατροφής. Το μέτρο συμπεριλήφθηκε στη δέσμη παρεμβάσεων για την ακρίβεια που ανακοίνωσε η ΕΛΑΣ, αλλά ο ίδιος σε δηλώσεις του εμφανίστηκε επιφυλακτικός απέναντί του.
Ο Κουτεντάκης επισήμανε ακόμα ότι το μεγαλύτερο μέρος της ακρίβειας οφείλεται σε αυτό που ονομάζεται «πληθωρισμός κερδών». Συνεχίζοντας, σημείωσε: «Για να αντιμετωπίσεις την ακρίβεια, υπάρχουν κάποιοι τρόποι. Ένας από αυτούς είναι να αναλάβει ο κρατικός προϋπολογισμός το κόστος. Μειώνουμε τους φόρους, ώστε να πέσει η τιμή και να συγκρατηθεί η εξωγενής αύξηση την οποία αντιμετωπίζουμε. Αυτό είναι ένα μέτρο που μπορεί να το δει κανείς, ωστόσο θέλει πολύ προσοχή. Τονίζω το «προσοχή». Δεν λέω «όχι». Λέω ότι θέλει προσοχή. Και τι εννοώ προσοχή; Να μην βρεθούμε σε μια κατάσταση που μειώνεται ο ΦΠΑ ή μειώνεται κάποιος άλλος φόρος και αυτή η μείωση δεν περνάει ποτέ στην τιμή. Να μην καταλήξει το μέτρο απλώς στο να αυξήσει τα κέρδη των επιχειρήσεων. Αυτό θα ήταν νομίζω καταστροφικό».
Και κατέληξε ως εξής: «Για να διασφαλίσουμε ότι δεν θα συμβεί αυτό πρέπει να κινητοποιηθεί και η Επιτροπή Ανταγωνισμού και κάθε άλλη αρχή που παρακολουθεί τις τιμές. Για να κάνω και λίγη αντιπολίτευση, είδαμε την προηγούμενη βδομάδα ότι έγινε μια σύσκεψη στο Μαξίμου όπου συζητούσαν με τις επιχειρήσεις του κλάδου για την κατάργηση του πλαφόν που βάλανε τον Μάρτιο. Αρχικά έβαλαν ένα πλαφόν για να μειώσουν τις τιμές. Τώρα το βγάζουν για να.. μειώσουν πάλι τις τιμές. Αυτά δεν είναι λογικά πράγματα. Πόσο μάλλον που έχουμε σχεδόν διπλάσιο πληθωρισμό από την ευρωζώνη».
