Αν κρατάγαμε τρία πράγματα από τη συνέντευξη του Αλέξη Χαρίτση στην Popaganda, αυτά θα ήταν η στήριξή του στην ΕΛΑΣ του Αλέξη Τσίπρα, η επιμονή του ότι δεν αρκεί η ενίσχυση ενός κόμματος, αλλά είναι απαραίτητη η σύγκλιση των προοδευτικών κομμάτων, καθώς και η επισήμανσή του χρειάζεται ένα συνολικό σχέδιο για να επιτευχθεί μια ρηξικέλευθη αλλαγή πολιτικής.
Ο πρώην πρόεδρος της ΝΕΑΡ και νυν ανεξάρτητος βουλευτής εξέφρασε επίσης την ανησυχία του για το δρόμο που παίρνει η ΕΕ.
Η εργαλειοποίηση της ασφάλειας
Ζητήσαμε αρχικά το σχόλιο του Αλέξη Χαρίτση για την υπόθεση της Marfin και το κλίμα που δημιουργείται. Ο Χαρίτσης εκτιμά ότι «η κυβέρνηση προσπαθεί να θέσει μια πολύ συγκεκριμένη ατζέντα, ερεθίζοντας τα αντανακλαστικά ενός πολύ συντηρητικού ακροατηρίου. Θεωρεί ότι μια ατζέντα νόμου και τάξης μπορεί να της δώσει τη δυνατότητα να δραπετεύσει από μια ζοφερή οικονομική, θεσμική και γεωπολιτική πραγματικότητα – δεν είναι η πρώτη φορά που επιχειρεί κάτι τέτοιο η Δεξιά. Ζητήματα που αφορούν ανθρώπινες ζωές, και των θυμάτων και των οικογενειών τους, μπαίνουν σε λογική πολιτικής εργαλειοποίησης. Αυτό δείχνει το επίπεδο του πολιτικού κυνισμού της κυβέρνησης».
Η αναντιστοιχία
Στη συνέχεια τον ρωτήσαμε πώς εξηγεί ότι η Νέα Δημοκρατία στις δημοσκοπήσεις εμφανίζεται να διατηρεί τις δυνάμεις της. Κατά τον Αλέξη Χαρίτση, «παρατηρείται μια μεγάλη αναντιστοιχία μεταξύ της κοινωνικής δυσαρέσκειας και των πολιτικών συσχετισμών. Η κοινωνική δυσαρέσκεια δεν μπορεί να κρυφτεί πλέον και εκφράζεται ολοένα και πιο έντονα. Δεν αλλάζουν όμως οι πολιτικοί συσχετισμοί. Και αυτό έχει να κάνει με το γεγονός ότι η κυβέρνηση Μητσοτάκη έχει καταφέρει να επιβάλει τη λογική ότι δεν υπάρχει εναλλακτική. Το “there’s no alternative” έχει εμπεδωθεί σε ένα μεγάλο μέρος κοινωνίας και μάλιστα με όρους αξιακούς και πολιτισμικούς. Έχει χαμηλώσει πάρα πολύ ο πήχης των προσδοκιών μεγάλου μέρους της κοινωνίας για το πώς μπορούν να πάνε τα πράγματα».
«Επιπλέον», προσέθεσε «δεν έχει διατυπωθεί από τη μεριά της αντιπολίτευσης, από όλους μας και δεν εξαιρώ τον εαυτό μου, μια πρόταση η οποία δεν θα είναι απλώς εναλλακτική σε αυτό που υπάρχει σήμερα, αλλά ευθέως αντιπαραθετική. Η κοινωνία δεν έχει πειστεί ότι υπάρχει όντως ένα πολιτικό σχέδιο το οποίο μπορεί να οδηγήσει τα πράγματα σε μια εντελώς διαφορετική κατεύθυνση. Γιατί αυτό νομίζω ότι είναι που λείπει περισσότερο».
Ο Χαρίτσης διευκρίνισε ότι δεν συμφωνεί με την ισοπεδωτική λογική ότι δεν υπάρχει αντιπολίτευση. Θεωρεί ότι η προοδευτική αντιπολίτευση κάνει σημαντική δουλειά εντός και εκτός Βουλής. «Ωστόσο, όλα αυτά δεν συγκροτούν ένα ολοκληρωμένο και συνεκτικό πολιτικό σχέδιο που να πείθει την κοινωνία ότι ναι, τα πράγματα μπορούν να πάνε αλλιώς».
Η ΕΛΑΣ
Στο σημείο αυτό η συζήτηση πήγε αναπόφευκτα στην ΕΛΑΣ του Αλέξη Τσίπρα. Ο Χαρίτσης επισήμανε: «Είναι θετικό το γεγονός ότι η ΕΛΑΣ έχει ξαναδημιουργήσει μία κινητικότητα στον ευρύτερο προοδευτικό χώρο. Κατάφερε να ταράξει τα λιμνάζοντα νερά. Και κυρίως με την επάνοδό του ο Αλέξης Τσίπρας έβαλε ξανα στο πολιτικό παιχνίδι εκείνους τους αριστερούς πολίτες, οι οποίοι το προηγούμενο διάστημα είχαν αποσυρθεί λόγω απογοήτευσης από τους υπάρχοντες πολιτικούς σχηματισμούς. Αυτό δεν το υποτιμώ. Δεν είναι λίγο αυτό το οποίο έχει καταφέρει».
Συνεχίζοντας, επισήμανε: «Θεωρώ όμως ότι δεν έχει διατυπωθεί ακόμα ένα ολοκληρωμένο σχέδιο το οποίο θα περιγράφει, τόσο με προγραμματικούς όρους όσο και με όρους πολιτικής στρατηγικής, πώς θα γίνει εφικτή η πολιτική αλλαγή και το τι ακριβώς συνεπάγεται αυτή. Πολύς κόσμος αντιλαμβάνεται, διαισθητικά αν θέλετε, ότι δεν αρκεί απλώς και μόνο να υπάρξει μια πολιτική εναλλαγή. Δεν αρκεί απλώς και μόνο η αλλαγή κυβέρνησης. Προφανώς το καθεστώς Μητσοτάκη επ’ ουδενί πρέπει να κερδίσει τρίτη θητεία. Αλλά απαιτείται μια ουσιαστική αλλαγή πολιτικής. Άρα απαιτείται ένα πρόγραμμα το οποίο θα συνδυάζει τον ρεαλισμό με τον ριζοσπαστισμό και θα προτείνει προς την ελληνική κοινωνία μια σύγχρονη προγραμματική πρόταση, η οποία θα αλλάξει τα δεδομένα και θα ανατρέψει το συσχετισμό υπέρ της κοινωνικής πλειονότητας».
Η ανάγκη πολιτικών συγκλίσεων
Ο Χαρίτσης εκτιμά ακόμα ότι «απαιτείται περισσότερο θάρρος στις προγραμματικές συγκλίσεις και την πολιτική πολιτικών συνεργασιών. Χρειαζόμαστε μια πολιτική η οποία θα δίνει περισσότερο χώρο στο να συναντηθούν απόψεις, ρεύματα, ακόμα και κόμματα στο δρόμο προς την πολιτική αλλαγή.
Το γεγονός ότι παρά τη γενικευμένη κοινωνική δυσαρέσκεια, δεν αλλάζουν οι πολιτικοί συσχετισμοί δείχνει ακριβώς ότι απαιτούνται πολλά περισσότερα από την ισχυροποίηση ενός κομματικού φορέα για να υπάρξει η πολιτική αλλαγή με τους όρους τους οποίους περιγράφω.
Θα ήθελα εδώ να υπογραμμίσω ότι η αγωνία του προοδευτικού κόσμου δεν είναι ποιος θα έχει την πρωτοκαθεδρία στην αντιπολίτευση, αλλά με το ποιος θα πάρει την πρωτοβουλία έτσι ώστε να αλλάξουν οι συσχετισμοί υπέρ των λαϊκών συμφερόντων. Με αυτή την έννοια η Ελλάς του Αλέξη Τσίπρα όντως είναι ο πολιτικός φορέας ο οποίος μπορεί να οδηγήσει τις εξελίξεις σε αυτή την κατεύθυνση, αλλά απαιτούνται πολλά περισσότερα».
Η Ευρώπη
Πρόσφατα ο Αλέξης Χαρίτσης έγραψε ένα πολύ ενδιαφέρον άρθρο στο Kreport στο οποίο υποστήριζε ότι αποσύρεται το όραμα της ευρωπαϊκής προόδου. Του ζητήσαμε λοιπόν να μας εξηγήσει την ανησυχία του για τις προοπτικές της ΕΕ. Μας είπε ότι »αυτή τη στιγμή έχει ξεκινήσει μια διαπραγμάτευση στην Ευρώπη, η οποία αφορά το ίδιο το μέλλον της. Οι κυρίαρχες πολιτικές ελίτ προσπαθούν να επιβάλουν μια στροφή της Ευρώπης προς την πολεμική οικονομία. Αυτό έχει συνέπειες, πέραν όλων των άλλων, και στο καθαρά οικονομικό και στο δημοσιονομικό επίπεδο για την Ευρώπη. Αφαιρεί πόρους από τις βασικές πολιτικές που διαμόρφωναν στην Ευρώπη τις συνθήκες για κοινωνική σύγκλιση και για περιφερειακή συνοχή. Την ίδια στιγμή, δημιουργούνται νέα ταμεία τα οποία έχουν ως βασικό τους χαρακτηριστικό την επένδυση στην πολεμική βιομηχανία. Αυτό σημαίνει μια αντιδραστική μετατόπιση για μια Ευρώπη η οποία ήδη βρίσκεται σε πάρα πολύ δυσμενή θέση γεωπολιτικά αλλά και οικονομικά. Μια μετατόπιση που θα επιτείνει τα αναπτυξιακά και οικονομικά αδιέξοδα της Ευρώπης».
Καταλήγοντας, ο Αλέξης Χαρίτσης υπογράμμισε: «Αλλάζει όμως και η αρχιτεκτονική του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού, αφού μεταφέρεται το κέντρο βάρους από τις περιφέρειες στις κεντρικές κυβερνήσεις. Αυτό κατά τη γνώμη μου ακυρώνει οποιαδήποτε προσπάθεια αποκέντρωσης, οποιαδήποτε προσπάθεια ενίσχυσης αυτοδιοίκησης. Ειδικά για χώρες όπως η Ελλάδα, οδηγεί σε μια πολιτική που τα επόμενα χρόνια θα αφαιρέσει κάθε δυνατότητα περιφερειακής ανάπτυξης, κάθε δυνατότητα επένδυσης στην περιφερειακή συνοχή και τελικά κάθε δυνατότητα ισόρροπης ανάπτυξης της χώρας, εφόσον οι περιφέρειες δεν θα έχουν στα χέρια τους το βασικό τους εργαλείο που είναι τα περιφερειακά επιχειρησιακά προγράμματα. Το ΕΣΠΑ των περιφερειών, δηλαδή».
